Agregaty prądotwórcze to ważny element zabezpieczenia zasilania systemów IT

Wysokie koszty przestojów systemów IT można ograniczyć stosując agregaty prądotwórcze zapewniające ciągłość zasilania w wypadku długotrwałych awarii sieci elektroenergetycznej.

W związku z ogromnym znaczeniem systemów teleinformatycznych we współczesnym świecie i wynikającymi z tego faktu wysokimi kosztami ich przestojów, coraz częściej stosuje się agregaty prądotwórcze mogące zapewnić ciągłość zasilania na wypadek długotrwałych awarii sieci elektroenergetycznej. Innym powodem stosowania agregatów prądotwórczych są sytuacje gdy brak jest dostępu do sieci elektroenergetycznej co najczęściej występuje w przypadku rozwiązań tymczasowych bądź mobilnych. Agregaty prądotwórcze po wyposażeniu w specjalne systemy automatyki mogą również pracować synchronicznie z siecią elektroenergetyczną i służyć jako dodatkowe źródło mocy w sytuacji braku dostatecznej mocy przyłącza energetycznego np. w okresie szczytowego poboru energii przez obiekt (jest to jednak rozwiązanie stosowane stosunkowo rzadko). Głównymi elementami wchodzącymi w skład zespołów prądotwórczych są:

• silnik spalinowy (diesel, benzynowy bądź na paliwo gazowe)

• prądnica synchroniczna (samowzbudna lub obcowzbudna)

• system regulacji i sterowania

• zbiornik paliwa (zabudowany w ramie agregatu bądź instalowany na zewnętrz)

• przełącznik zasilania odbiorów pomiędzy agregatem a siecią elektroenergetyczną

Kiedy warto stosować agregat prądotwórczy

Dobór mocy agregatu prądotwórczego.

Dobór mocy agregatu prądotwórczego.

Bazując na wieloletnich doświadczeniach można z dużym prawdopodobieństwem przyjąć, iż średnio kilkanaście razy w ciągu roku systemy teleinformatyczne tak jak i pozostałe grupy odbiorników są narażone na przerwy w zasilaniu. Zdecydowana większość przerw w zasilaniu trwa nie więcej niż 5 minut (90 % zaników napięcia), jednak w wielu przypadkach istnieje potrzeba zapewnienia zasilania również podczas długotrwałych (trwających od kilkudziesięciu minut do wielu godzin) zaników napięcia. Zwykle agregaty prądotwórcze są wyposażone w standardowe zbiorniki paliwa umożliwiające ich kilku godzinną pracę, ale istnieje możliwość zastosowania zbiorników o zwiększonej pojemności pozwalających na uzyskanie nawet kilkunastogodzinnej nieprzerwanej pracy. Agregat prądotwórczy w takiej aplikacji najczęściej współpracuje z zasilaczami UPS i uruchamia się automatycznie po zaistnieniu przerwy napięcia trwającej powyżej ustawionego progu (zwykle kilka minut) w sieci elektroenergetycznej.

Aby odpowiedzieć sobie na pytanie czy w danych warunkach zastosowanie agregatu prądotwórczego jest wskazane należy określić wymagany czasu autonomii, który wyznacza się poprzez skalkulowanie ewentualnych strat (w funkcji czasu) będących wynikiem przestoju systemu teleinformatycznego przy uwzględnieniu ryzyka ich wystąpienia. Na koszty przestoju składają się koszty bezpośrednio wynikające z braku zasilania i zatrzymania produkcji, które są dość łatwe do oszacowania jak i koszty pośrednie. Do kosztów bezpośrednich przestoju zalicza się najczęściej:

• utratę zysków powstałą na wskutek niefunkcjonujących systemów IT

• koszty związane z okresem bezproduktywności pracowników

• straty związane z koniecznością ponownego uruchamiania systemów

• koszty naprawy powstałych uszkodzeń.

Koszty pośrednie, obejmujące takie aspekty jak:

• negatywne postrzeganie firmy

• zachwianie postrzegania marki

• obniżenie satysfakcji klientów.

Znacznie trudniejsze od oszacowania kosztów np. 1 godziny braku zasilania jest jednak określenie ryzyka wystąpienia przerw jak i potencjalnej długości ich trwania. Jak już wcześniej napisano długotrwałe przerwy w dostępności energii elektrycznej występują stosunkowo rzadko i w dużej mierze zależą od konfiguracji sieci elektroenergetycznej. Czynnikiem, który niewątpliwie wpływa na znaczące zmniejszenie się takiego ryzyka jest stosowanie zasilania z dwóch niezależnych linii elektroenergetycznych (istnienie oprócz linii zasilania podstawowego linii rezerwowej). Głównymi przyczynami długotrwałego braku zasilania są awarie spowodowane gwałtownymi zjawiskami atmosferycznymi takimi jak wichury, wysokie opady lecz także nieadekwatny do rosnącego zapotrzebowanie na energię elektryczną poziom inwestycji w energetykę zawodową.

Po określeniu wymaganego czasu autonomii, należy skalkulować czy bardziej korzystne jest zastosowanie dodatkowej baterii akumulatorów (lub jednostek o wyższej pojemności) czy też zainstalowanie agregatu prądotwórczego. Koszt instalacji dodatkowych baterii rośnie praktycznie proporcjonalnie wraz ze wzrostem czasu autonomii, natomiast koszty instalacji agregatu prądotwórczego są w znacznie mniejszym stopniu zależne od długości wymaganego czasu pracy. Warto jest jednak oczywiście dla każdorazowego przypadku przeprowadzić analizę techniczno-ekonomiczną, aby zdecydować, który wariant jest najbardziej korzystny.

Krzywa ITIC

Krzywa ITIC

Wymagania związane z instalacją agregatu prądotwórczego

Zespoły prądotwórcze są dość wymagające jeśli chodzi o warunki związane z ich instalacją. W zależności od tego czy są one wykonane w wersji przeznaczonej do montażu w pomieszczeniu czy w obudowie zapewniającej możliwość instalacji na zewnątrz te wymagania są oczywiście różne. Właściwa instalacja agregatu prądotwórczego wewnątrz budynku jest dość skomplikowana i wymaga spełnienia szeregu warunków tj.:

• Wymagań dotyczących pomieszczenia;

• Wymagań dotyczących układu odprowadzenia spalin i gorącego powietrza;


TOP 200