Modele finansowania firmowej infrastruktury IT

Jak polskie przedsiębiorstwa finansują IT? Potrzeby kształtujące modele finansowania różnią się zależnie od branży, formy prawnej, wielkości, struktury zarządczej, czy też już posiadanych systemów IT.

Możliwych sposobów i narzędzi finansowania zaplecza informatycznego jest bez liku. Dostawcy wciąż wprowadzają nowe formuły adaptacji i finansowania oferowanych przez siebie produktów.

Klienci mają obecnie szeroki wachlarz możliwości: mogą inwestować w rozwój IT za pomocą własnych środków bądź przy wsparciu kredytowym, a także w formule leasingu, najmu czy pożyczek, doborze usług w modelach rozliczeniowych (Pay-Per-Use) czy różnych modelach pośrednich między ww. metodami.

Zobacz również:

Preferowane modele finansowania i kierunki ich rozwoju

Jedną z kwestii poruszanych w poprzedzającym niniejszy raport badaniu były preferencje w zakresie modeli finansowania IT przez polskie organizacje. Co udało się ustalić redakcji Computerworld?

Jak wskazują wyniki, wciąż najpopularniejszą formą finansowania rozwoju zaplecza firmowego zaplecza teleinformatycznego są inwestycje na bazie własnych zasobów; wydatki CAPEX uzyskały aż 41% wszystkich wskazań respondentów.

Ten model pozyskiwania zaplecza informatycznego jest polskim firmom wciąż najlepiej znany, ma także swoje zalety, np. możliwość amortyzacji nabytego w ramach inwestycji zasobu oraz pełną nad nim kontrolę.

Z pojęciem CAPEX naturalnie łączy się OPEX, tj. koszty operacyjne ponoszone na utrzymanie produktów, sprzętu czy systemów. W ramach modeli finansowania IT OPEX pojawił się jako odrębna pozycja, bowiem rosnąca popularność modelu usługowego prowadzi do redukcji, a niekiedy zupełnego pominięcia, wydatków typu CAPEX przy rozszerzaniu firmowego zaplecza IT.

Rosnąca popularność modelu usługowego (IT-as-a-Service) nie oznacza bynajmniej, że finansowanie zaplecza informatycznego na bazie wydatków inwestycyjnych traci rację bytu. Krytyczne aplikacje czy systemy wciąż utrzymywane są – i będą – po stronie firm. Model usługowy jako preferowaną, samodzielną metodę rozwijania firmowej infrastruktury IT wskazało jedynie 13% ankietowanych.

Największe preferencje w kierunku usługowych i opartych na kosztach operacyjnych formuł wdrażania infrastruktury IT wykazują z kolei: branża informatyczna (19% deklaracji na OPEX), finansowa i bankowa (17%), a także przedsiębiorstwa konsultingowe i doradcze (23%).

Uwagę warto z pewnością zwrócić na kolejne dwie odpowiedzi. W ramach pytania o preferowane metody finansowania leasing IT otrzymało co dziesiąte wskazanie, zaś kombinacja wszystkich dostępnych na rynku formuł ponad jedna trzecia. Mając na uwadze omówione w dalszej części artykułu opinie przedstawicieli poszczególnych branż, da się nakreślić kierunek, w którym ich zdaniem podążać będzie finansowanie informatyki w polskich organizacjach. Respondenci w większości spodziewają się rosnącej dywersyfikacji stosowanych metod finansowania, przede wszystkim za sprawą wzrostu popularności opartych na chmurach obliczeniowych modeli usługowych oraz różnych formuł leasingu IT.

Skąd zainteresowanie leasingiem? Analizując cechy modelu leasingowego, można zauważyć, że zawiera on elementy charakterystyczne zarówno dla modelu usługowego, jak i inwestycyjnego.

Leasing to umowa, zgodnie z którą leasingodawca udostępnia leasingobiorcy prawo do użytkowania określonej rzeczy, np. infrastruktury teleinformatycznej, na uzgodniony w ramach zawartej umowy okres, w zamian za tzw. raty leasingowe. W ramach leasingu infrastruktury teleinformatycznej pozyskać można m. in. serwery, urządzenia sieciowe czy centrale telefoniczne, a także całą gamę urządzeń końcowych, np. komputerów czy drukarek. Leasingować można także oprogramowanie, choć nie jest to formuła tak popularna jak leasing sprzętu. Sytuacja pod tym względem raczej się nie zmieni z uwagi na konkurencję ze strony coraz popularniejszych rozwiązań chmurowych w modelu Software-as-a-Service (SaaS).

Leasing IT pozwala zmniejszyć zaangażowanie własnego kapitału – uniknąć pojedynczej, dużej inwestycji, angażującej na raz znaczne zasoby po stronie klienta – i to jest punkt wspólny z modelem usługowym. Jednocześnie w przypadku leasingu operacyjnego raty leasingowe stanowią tzw. koszt uzyskania przychodu, redukując w efekcie podstawę opodatkowania. Inną podobną do usługowego modelu finansowania IT zaletą leasingu jest możliwość silnego skorelowania etapów realizacji i kolejnych rat ze spodziewanymi przez organizację wpływami finansowymi.

Z drugiej strony podobnie jak w przypadku zakupów we własnym zakresie leasing infrastruktury IT można zakończyć jej wykupem, zwrotem bądź dalszym przedłużeniem umowy. Leasingodawcy zapewniają często możliwość utylizacji sprzętu po zakończeniu okresu i płynnym przejściu do nowej umowy zawartej z myślą o nowych elementach infrastruktury. Takie podejście redukuje potencjalne zapóźnienia technologiczne, a zarazem umożliwia pozostawienie leasingowanego sprzętu po stronie klienta – podobnie jak w przypadku zakupu inwestycyjnego. Taka formuła może zapewnić poczucie bezpieczeństwa w kwestii krytycznych elementów zaplecza IT, które firma chce pozostawić po swojej stronie.