Jeden komputer - dwa środowiska pracy

Ponieważ Microsoft nie oferuje użytkownikom systemu Windows 95 opcji "dual booting" (podwójne inicjowanie systemów operacyjnych Windows 3.1 lub Windows 95 - na jednym komputerze), prezentujemy sposób na wykonanie tej operacji w trybie "zrób to sam".

Ponieważ Microsoft nie oferuje użytkownikom systemu Windows 95 opcji "dual booting" (podwójne inicjowanie systemów operacyjnych Windows 3.1 lub Windows 95 - na jednym komputerze), prezentujemy sposób na wykonanie tej operacji w trybie "zrób to sam".

Windows 95 oferuje użytkownikom komputerów PC wiele nowych, oczekiwanych od dawna opcji. Można by tu wymienić pracę w trybie wielozadaniowym, możliwość nadawania plikom długich nazw, pracujące solidnie pakiety sieciowe itp.

Jednak zaproponowane przez Microsoft rozwiązanie, dotyczące sposobu konfigurowania komputera w momencie inicjacji pracy systemu, nie spełnia oczekiwań wielu użytkowników. Procedura Set Up systemu Windows 95 oferuje użytkownikowi (instalującemu ten produkt na komputerze z systemem Windows 3.1) do wyboru tylko dwie opcje. Może on zapisać system Windows 95 do katalogu zajmowanego już przez Windows 3.1 lub utworzyć nowy katalog i tam zainstalować Windows 95.

Żadna z tych opcji nie jest idealna. Bowiem wielu użytkowników wolałoby na pewno zachować parametry konfigurujące środowisko pracy systemu Windows 3.1 i uruchamiać w nim te aplikacje, które nie mogą pracować pod systemem Windows 95. Wiele osób zamierza używać aplikacji obu systemów: Windows 3.1 i Windows 95. Wtedy aż prosi się o rozwiązanie, które umożliwiałoby uruchamianie obu rodzajów aplikacji (dual booting - podwójne inicjowanie systemów operacyjnych) na jednym komputerze.

Jeśli użytkownik zainstaluje Windows 95 na katalogu systemu Windows 3.1, w momencie inicjacji pracy komputera nie będzie mógł wybierać jednej z dwóch wersji systemu Windows. Natomiast po zainstalowaniu systemu Windows 95 na oddzielnym katalogu, system ten nie dziedziczy żadnych informacji o konfiguracji środowiska pracy systemu Windows 3.1. Użytkownik musi wtedy sam konfigurować sobie od początku (stosownie do swoich potrzeb) środowisko pracy Windows 95 i reinstalować wszystkie aplikacje Windows, tak aby ich parametry konfiguracyjne zapisać do Windows 95 Registry (wiąże się to z wprowadzeniem wielu zmian do plików tekstowych WIN.INI i SYSTEM.INI).

Istnieje jeszcze trzecie rozwiązanie - nie oferowane przez Microsoft - które pozwala instalować Windows 95 w oddzielnym katalogu i jednocześnie korzystać z informacji zawartych w starym pliku .INI. W ten sposób użytkownik może przenieść dane konfigurujące stare środowisko pracy (Windows 3.1) do nowego środowiska (Windows 95).

Po zainstalowaniu systemu Windows 95 można uruchamiać na tym samym komputerze aplikacje systemu Windows 3.1 oraz (bez konieczności powtórnego reinstalowania wszystkich aplikacji systemu Windows) przenieść dane konfigurujące środowisko pracy Windows 3.1 do środowiska Windows 95. Zadanie to wiąże się z utworzeniem kopii katalogu Windows 3.1. Po dokonaniu w tym nowym katalogu kilku drobnych zmian (opisanych poniżej) dopisujemy do niego Windows 95 i otrzymujemy już dwa nowe środowiska pracy. Ale uwaga - procedura ta wymaga 50 MB wolnej przestrzeni na dysku twardym.

Krok 1.

Opuszczamy środowisko pracy Windows 3.1 i po pojawieniu się znaku zachęty C postępujemy jak poniżej.

Krok 2. Kopiowanie systemu Windows 3.1.

Kopiujemy cały katalog systemu Windows 3.1 wpisując polecenie:

xcopy c:\win31\*.* c:\win95\*.*/e

Tak w przedstawionym powyżej poleceniu, jak i w następnych poleceniach, nazwy katalogów "win31" i "win95" są nazwami przykładowymi. Każdy użytkownik wstawia w te miejsca wybrane przez siebie nazwy katalogów.

Po wpisaniu polecenia xcopy wszystkie podkatalogi katalogu c:\win31 są kopiowane do katalogu c:\win95. Dotyczy to więc podkatalogu System i wszystkich innych podkatalogów w c:\win31. Wpisanie klucza /e powoduje, że polecenie xcopy odtwarza też puste katalogi (np. win31\temp), co ma duże znaczenie w przypadku systemu Windows. Przed wpisaniem tego polecenia należy się upewnić, czy jest jeszcze wolne miejsce na dysku twardym. Doinstalowanie na tym katalogu systemu Windows 95 zajmie kolejne 20 MB.

Nawet jeśli dysk twardy nie jest jeszcze przepełniony, procedura Set Up systemu Windows 95 potrafi nieraz protestować, generując informację, że na dysku twardym nie ma już miejsca. Proszę pamiętać, że jest to w niektórych przypadkach informacja nieprawdziwa. Windows 95 nie wie po prostu, że pewne pliki tego systemu wpiszą się na miejsce plików systemu Windows 3.1. Jeśli więc jest co najmniej 3 MB wolnego miejsca na dysku startowym i 20 MB na dysku zawierającym katalog win95, nie trzeba się przejmować tą informacją i kontynuować procedurę instalacyjną.

Krok 3. Kopiowanie systemu DOS.

Po znaku zachęty C: wpisujemy polecenie, które wykonuje kopie archiwalną katalogu DOS:

xcopy c:\dos\*.* c:\dossave\(*.*/e

Polecenie to jest konieczne, ponieważ instalacja Windows 95 wiąże się z wymazaniem pewnych programów usługowych z katalogu DOS. Niektóre z nich będą zamienione na programy systemu DOS 7.0. Można je będzie znaleźć po zakończeniu instalacji systemu Win 95 w katalogu c:\win95\command. Są to bardzo użyteczne programy, które pozwalają np. używać długich nazw plików i są już dostosowane do wymagań systemu Windows 95. Ale uwaga - niektóre z nich nie pracują poprawnie w przypadku wybrania - podczas inicjacji komputera - systemu Windows 3.1 i podjęcia następnie pracy pod systemem DOS 6.

I tak np. Windows 95 usuwa polecenie Share (DOS 6). Nie jest ono używane przez Windows 95, ale jest niekiedy potrzebne w przypadku uruchamiania aplikacji Windows 3.1. Stąd konieczność wykonania kopii archiwalnej katalogu DOS.

Krok 4. Modyfikowanie plików konfiguracyjnych.

Pliki CONFIG.SYS i AUTOEXEC.BAT należy zmodyfikować zamieniając wyrażenia c:\win31 na c:\win95, wpisując

polecenie:

edit c:\config.sysedit c:\autoexec.bat

Zmiana nazw katalogów jest niezbędna do prawidłowego zainstalowania systemu Windows 95.

Krok 5. Modyfikowanie plików .INI.

Konieczne jest też przeniesienie wielu odwołań zawartych w plikach .INI (np. w plikach WIN.INI i SYSTEM.INI) katalogu c:\31 do katalogu c:\win95. Zmodyfikować należy tylko te pliki, które występują w katalogu c:\win95. Pliki .INI w katalogu c:\win31 pozostają nie zmienione.

Ponieważ większość aplikacji systemu Windows używających plików .INI zapisuje je w katalogu Windows, poniższe polecenie otwiera automatycznie wszystkie pliki .INI systemu Windows, pozwalając je kolejno edytować:

for %f in (c:\win95\*.ini) do edit %f

Polecenie to otwiera każdy plik .INI (uruchamiając program EDIT), co pozwala wyszukiwać i przenosić zmiany ze środowiska Windows 3.1 do środowiska Windows 95.

Po dokonaniu wszystkich zmian i opuszczeniu programu Edit trzeba wykonać restart komputera. System Windows 3.1 powinien się uruchamiać w tym momencie tak jak zwykle, ale wykorzystywana jest z kopią tego systemu, która rezyduje w katalogu c:\win95.

W okienku File Manager systemu Windows 3.1 trzeba teraz kliknąć myszą na opcji File Search i wyszukać na dysku wszystkie te pliki .INI używane przez aplikacje, które nie są zlokalizowane w katalogu c:\win95. Jeśli jakieś pliki .INI są umieszczone w katalogach konkretnych aplikacji, zachodzi konieczność poddania ich też modyfikacji.

Krok 6. Modyfikowanie ikon okienka Program Manager.

Większość ikon w okienku Program Manager nie zawiera odwołań do katalogu Windows 3.1, ponieważ katalog ten jest z reguły wskazywany w poleceniu PATH. Dobrze jest jednak sprawdzić czy nie ma tu wyjątków i czy niektórym wywołaniom nie towarzyszy dokładne wskazanie katalogu. Należy wtedy zmienić wszystkie odwołania c:\win31 na c:\win95. Proszę przy tym pamiętać, że zmiany te odnoszą się do nowego katalogu, w którym będzie zainstalowany system Windows 95. Odwołania w starym środowisku pracy systemu Windows 3.1 pozostają nie zmienione.

Krok 7. Modyfikowanie Registry.

Ostatnim krokiem przed doinstalowaniem systemu Windows 95 do katalogu Windows 3.1 jest dokonanie zmian w Registry. Aby zrobić to, trzeba kliknąć myszą na opcji Run w okienku File Manager i po wpisaniu nazwy REGEDIT/V, kliknąć przycisk OK. Pojawi się wtedy okienko Registration Editor. Po wyszukaniu wyrażenia "c:\win31" należy zmienić je na "c:\win95" i opuścić okienko Registration Editor.

Krok 8. Instalacja Windows 95.

Przystępując do instalowania Windows 95 nie ma konieczności restartowania komputera czy opuszczania systemu Windows 3.1. Poprzednie procedury pozwalają zainstalować system Windows 95 (przez dopisanie go do zmodyfikowanej kopii katalogu Windows 3.1) pozostawiając nie zmieniony oryginalny katalog systemu Windows 3.1. W okienku dialogowym opcji File Run (okno Program Manager systemu Windows 3.1) należy wpisać polecenie X:\SETUP.EXE, gdzie X oznacza napęd dysku twardego lub napęd CD-ROM z systemem Windows 95. Procedura SET UP systemu Windows 95 powinna odszukać ścieżkę c:\win95 i zainstalować w niej system.

Po zakończeniu instalacji środowisko pracy Windows 95 jest skonfigurowne podobnie, jak środowisko Windows 3.1. Ważne jest to, że do dyspozycji pozostaje nie zmieniony, stary katalog Windows 3.1

Krok 9. Odzyskiwanie systemu DOS.

Używając okienka Explorer systemu Windows 95 należy usunąć stary katalog c:\DOS i zmieniamy nazwę katalogu c:\DOSSAVE na c:\DOS. Odzyskuje się w ten sposób wszystkie polecenia systemu DOS, które mogą być niezbędne w przypadku wybrania w czasie inicjacji pracy komputera systemu Windows 3.1.

Tu przypomnienie: o ile to jest możliwe, proszę używać poleceń systemu DOS 7.0, rezydujących w katalogu c:\win95\command. Windows 95 zawsze uruchamia polecenia znajdujące się w tym katalogu w przypadku wywoływania ich do pracy. Jak już wspomniano wcześniej, w momencie pracy pod systemem Windows 3.1 należy unikać wywoływania tych poleceń systemu DOS, które nie mogą używać plików mających długie nazwy. Podane poniżej polecenie (pisane w jednej linii) zmieni rozszerzenia nazw niektórych programów systemu DOS 5 i DOS 6 z .EXE na .OLD. Idzie tu o te programy, których nie należy wywoływać po zainstalowaniu systemu Windows 95.

for %n in (chkdsk diskcopy fdisk format restore) do ren c:\dos\%n.exe c:\dos\%n.old

Krok 10. Odzyskiwanie starych plików konfiguracyjnych

Po uruchomieniu systemu Windows 95 kopie plików CONFIG.SYS i AUTOEXEC.BAT są przechowywane pod nazwami CONFIG.DOS i AUTOEXEC.DOS. W przypadku wybrania - w momencie inicjacji pracy komputera - systemu Windows 3.1, nazwy tych dwóch plików są zmieniane w przelocie na CONFIG.SYS i AUTOEXEC.BAT.

Po wybraniu (pod Windows 95) opcji Notepad i otwarciu plików CONFIG.DOS i AUTOEXEC.DOS trzeba zmienić zawarte w nich odniesienia z c:\win95 na c:\win31. Wskaże to (przy wybraniu Windows 3.1) na prawidłowe ścieżki i spowoduje załadowanie do pamięci komputera właściwych sterowników.

Krok 11. Uaktywnienie opcji alternatywnego restartowania komputera.

Nie można przejść do pracy pod systemem Windows 3.1 (przy opcji alternatywnego wyboru systemu) bez zmodyfikowania zawartości tego pliku tekstowego, który konfiguruje środowisko pracy systemu Windows 95. Plik ten ma nazwę MSDOS.SYS i jest przechowywany w katalogu c:\ (root). W systemach DOS 5 i 6 jest to plik wykonywalny. W tym przypadku jest to plik tekstowy. Wykonywalny plik MSDOS.SYS jest zachowywany pod nazwą MSDOS.DOS, a jego nazwa jest zamieniana w przypadku wybrania systemu Windows 31. z powrotem na MSDOS.SYS. Proszę więc nie próbować poddawać tego pliku edycji, niezależnie od tego, pod jaką nazwą występuje.

Pracując pod systemem Windows 95 należy więc otworzyć sesję systemu DOS i zmienić atrybuty pliku MSDOS.SYS z ukrytego i "read-only" (tylko odczyt) na atrybuty towarzyszące zwykłemu plikowi tekstowemu:

attrib -r -s c:\msdos.sys

a następnie przywołać do pracy edytor tekstu i otworzyć plik MSDOS.SYS:

edit c:\msdos.sys

Po odszukaniu sekcji zatytułowanej [Options] trzeba wstawić do niej polecenie:

BootMulti=1

i zamknąć plik.

Polecenie to pozwala przy każdym inicjowaniu pracy komputera wybrać jeden z systemów: Windows 3.1 lub Windows 95. Przy najbliższym uruchomieniu systemu Windows 95, zmieni on automatycznie atrybuty pliku MSDOS.SYS na: ukryty, "read only" i "system".

Krok 12. Testowanie opcji "dual boot".

Aby sprawdzić czy poczynione modyfikacje pracują poprawnie należy restartować komputer i pracując pod systemem Windows 95 kliknąć myszą na przycisku Start a następnie "Shut Down". Zachowuje to wszystkie zmiany dokonane pod Windows 95. Na wyświetlonym okienku dialogowym trzeba wybrać opcje "Restart the Computer" i kliknąć na przycisku "Yes".

Po przejściu komputera przez sekwencję testowania sprzętu na ekranie pojawi się informacja: "Starting Windows 95...". Wtedy trzeba nacisnąć klawisz F8. Ale proszę być czujnym: napis ten wyświetlany jest tylko przez dwie sekundy (parametr ten można oczywiście zmienić w tabeli konfigurującej środowisko pracy).

Po naciśnięciu klawisza F8 na ekranie pojawi się tekstowe menu. Zależnie od konfiguracji sprzętowej komputera (np. obecność sieci) jest do wyboru siedem lub osiem opcji. Należy wybrać opcję "Previous version of MS-DOS". Spowoduje to załadowanie się systemu DOS 5 lub 6 (zależnie od tego, pod jakim systemem komputer pracował przed doinstalowaniem systemu Windows 95). Następnie będą uruchomione pliki CONFIG.SYS i AUTOEXEC.BAT (czyli te, których nazwy zostały zmienione przez Windows 95). Pliki te ładują do pamięci komputera sterownik c:\win31\himem.sys oraz inne i wywołują system Windows 3.1 (Win.com).

W tym momencie użytkownik pracuje w środowisku używanego wcześniej systemu Windows 3.1. Pliki tego systemu rezydują oczywiście w katalogu c:\win31. Aplikacje systemu Windows są przechowywane w swoich oryginalnych katalogach i mają dostęp do wszystkich opcji systemu Windows 3.1 (takich jak np. okienka dialogowe w COMMDLG.DLL).

W przypadku wystąpienia jakichkolwiek kłopotów, proszę dokładnie sprawdzić, czy wszystkie pliki konfigurujące środowisko pracy mają na pewno zamienione odwołania c:\win31 na c:\win95. Jeśli jest to niezbędne, można zawsze powtórnie zainstalować system Windows 3.1 (używając ostatnio używanej wersji systemu DOS) lub powtórzyć procedurę instalacji systemu Windows 95. Jakiekolwiek zmiany dokonane w plikach CONFIG.SYS i AUTOEXEC.BAT (wykonane podczas reinstalowania tych systemów) dotyczą tylko tych wersji plików, które konfigurują środowisko pracy reinstalowanego systemu. Te "zapasowe" pliki CONFIG.SYS i AUTOEXEC.BAT są wtedy automatycznie zachowywane pod innymi nazwami przez system Windows 95.

Microsoft mógłby oczywiście zaproponować dużo prostszą procedurę restartowania komputera w trybie "dual boot". Nie zrobił tego jednak. I chociaż zaproponowane rozwiązanie jest może nieco skomplikowane, to jednak umożliwia takie skonfigurowanie komputera, jakiego nie oferuje Microsoft.

W każdej chwili można zrezygnować z systemu Windows 3.1 przez wymazanie katalogu c:\win31 i usunięcie z plików AUTOEXEC.BAT i CONFIG.SYS odwołań do ścieżki c:\win31. Można jednak wtedy w dalszym ciągu korzystać z opcji "dual boot" i wybierać system DOS. Chyba że użytkownik zdecyduje się również na wymazanie katalogu c:\dos.