UZP wprowadza rekomendacje na zakupy sprzętu IT w przetargach publicznych

Decyzja Urzędu Zamówień Publicznych związana jest z - wykrytymi w czasie kontroli - naruszeniami zasad uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców. Tylko w skontrolowanych przetargach w latach 2008-2009 z naruszeniem prawa dokonano zakupów sprzętu komputerowego na kwotę 10 mln zł. Unia Europejska przymierza się do podobnych regulacji.

"Mając na uwadze jak istotny jest rynek zamówień na sprzęt komputerowy dla rozwoju informatyzacji opracowano rekomendacje, które z założenia stanowić mają źródło wskazówek dla zamawiających ułatwiających sporządzenie neutralnego opisu przedmiotu zamówienia na dostawę sprzętu komputerowego z poszanowaniem zasady uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców" - przekonuje Krzysztof Grodzicki, dyrektor Departamentu Kontroli Doraźnej UZP.

"O tym, że problem istnieje, świadczy również to, iż Komisja Europejska - w ramach realizacji Europejskiej Agendy Cyfrowej - dąży obecnie do opracowania wytycznych w zakresie zamówień publicznych na systemy ICT, które zmniejszą uzależnienie od konkretnego producenta poprzez nawiązanie do standardów" - mówi Rafał Malujda, Radca Prawny i Ekspert Wiodący ds. Prawa w Fundacji Wolnego i Otwartego Oprogramowania.

Koniec z preferowaniem konkretnego dostawcy?

"Rekomendacje Prezesa UZP dotyczące udzielania zamówień publicznych na dostawę zestawów komputerowych" mają stanowić instrument służący eliminacji negatywnego zjawiska dokonywania opisu przedmiotu zamówienia w zakresie sprzętu komputerowego niezgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych. Celem opracowanego w UZP dokumentu jest wskazanie teoretycznych i praktycznych instrumentów, umożliwiających nabycie sprzętu w pełni odpowiadającego potrzebom zamawiającego z uwzględnieniem podstawowych zasad obowiązujących na rynku zamówień publicznych. "Z jednej strony zestawy komputerowe są produktem powszechnie nabywanym przez podmioty zobowiązane do stosowania ustawy Prawo zamówień publicznych, z drugiej zaś strony ich nabywanie wymaga niejednokrotnie posiadania specjalistycznej wiedzy" - można przeczytać w oficjalnej odpowiedzi na pytania Computerworld.



"Zawarcie umowy w sprawie zamówienia publicznego z naruszeniem art. 29 ust. 2 ustawy może skutkować wystąpieniem przez Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych do sądu o unieważnienie umowy w przypadku, gdy dyskryminujący opis przedmiotu zamówienia mógł mieć lub miał wpływ na wynik postępowania. Jednocześnie, udzielenie zamówienia publicznego, którego przedmiot został opisany w sposób naruszający zasadę uczciwej konkurencji stanowi naruszenie dyscypliny finansów publicznych penalizowane na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 2004 r. o naruszeniu dyscypliny finansów publicznych" - mówi Krzysztof Grodzicki.

Rekomendacje, wskazując taki sposób sporządzania opisu przedmiotu zamówienia na dostawę sprzętu komputerowego, który pozwala na możliwie najszersze zachowanie konkurencyjności całego procesu udzielania zamówienia publicznego, mają na celu ustrzeżenie zamawiających przed powyższymi konsekwencjami, a także promocję dobrych praktyk i unikania błędów w opisie przedmiotu zamówienia na dostawy zestawów komputerowych, prowadzących do naruszania zasady równego traktowania wykonawców oraz ograniczania uczciwej konkurencji.

Przepis, który (za)działa?

Choć - jak przyznają przedstawiciele Urzędu Zamówień Publicznych - istniejący Art. 29 ustawy Prawo zamówień publicznych - określający sposób opisu przedmiotu zamówienia - w obecnym już brzmieniu stanowi wystarczającą regulację tego zagadnienia w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Dodatkowo, ustawa Prawo zamówień publicznych, a więc i zawarte w niej regulacje dotyczące opisu przedmiotu zamówienia, znajdują zastosowanie nie tylko w przypadku zakupu sprzętu komputerowego lecz w przypadku wszystkich postępowań o udzielenie zamówienia publicznego, których przedmiotem mogą być zarówno dostawy, usługi, jak i roboty budowlane, których wartość szacunkowa przekracza równowartość kwoty 14 000 euro.

"Tym samym zamieszczanie w ustawie Prawo zamówień publicznych szczegółowych uregulowań dotyczących opisu przedmiotu zamówienia w przypadku postępowań o udzielenie zamówienia na dostawę sprzętu komputerowego byłoby niecelowe. Celowi temu służą właśnie wytyczne zawarte w rekomendacjach, które stanowią próbę standaryzowania złożonej kwestii, jaką jest właściwe opisanie tak specyficznego przedmiotu zamówienia, jakim jest dostawa zestawów komputerowych" - tłumaczy Krzysztof Grodzicki.

Rok temu Urząd Zamówień Publicznych wydał rekomendacje dotyczącą zakupów systemów informatycznych. Choć - jak przyznają jego przedstawiciele - na razie nie widać specjalnych efektów jej działania. Autorzy rekomendacji dodają jednak od razu, że zaczęcie stosowania jej w praktyce jest procesem długofalowym. Dużo trudniej jest również zachować "neutralność" przy zakupie oprogramowania niż sprzętu.