Ratownicy w cyberprzestrzeni

Porozumienie bez barier

"Powodzenie akcji ratowniczych w coraz większym zakresie zależy od możliwości koordynowania działań różnych służb. Jest to możliwe przy zapewnieniu sprawnej komunikacji między nimi. Nie służy temu tradycyjny system łączności radiowej, w którym każda ze służb ratowniczych dysponuje osobnym, oddzielonym od innych kanałem. W akcjach ratowniczych liczy się przede wszystkim czas. Każde potknięcie na styku różnych sieci łącznośc to zwielokrotnienie ryzyka" - mówił na konferencji ComputerLandu nadbrygadier Ryszard Grosset, zastępca komendanta głównego Państwowej Straży Pożarnej.

Na świecie coraz powszechniejsze staje się korzystanie z systemu cyfrowej łączności radiowej w standardzie Tetra. Umożliwia on ratownikom różnych specjalności bezpośrednie porozumiewanie się i uzgadnianie swoich poczynań. Można go używać także do transmisji danych. Strażacy, policjanci, lekarze pogotowia ratunkowego mogą otrzymywać dostęp do baz danych, map, wykresów, zdjęć, planów, zestawień itp.

W Polsce każda służba wciąż pracuje, korzystając z przyznanej jej własnej częstotliwości. Tetra na razie znalazła zastosowanie w lokalnych systemach łączności na potrzeby policji. Jest wykorzystywana w ramach tworzonych w ostatnim czasie informatycznych systemów wspomagania dowodzenia (SWD). Funkcjonują one już w Warszawie, Łodzi, Szczecinie i Krakowie. Warszawscy policjanci mają do dyspozycji 150 cyfrowych radiotelefonów ze specjalnymi terminalami zainstalowanymi w radiowozach. Tetra działa też w szkole policyjnej w Szczytnie. O czołowe miejsce na rynku polskim walczą dwie firmy - Motorola i Nokia.

Szacuje się, że na zbudowanie infrastruktury dla ogólnopolskiego systemu cyfrowej łączności radiowej dla wszystkich służb potrzeba ok. 1,2 mld zł. Od kilku lat działa przy Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji specjalny zespół koordynacyjny. Ze względu na brak odpowiednich funduszy nie może jednak dojść do rozpisania przetargu na uruchomienie systemu. Obecnie przedstawiciele MSWiA liczą na możliwość wykorzystania funduszy offsetowych. Rozważana jest także możliwość skierowania części środków przeznaczanych na utrzymanie tradycyjnych systemów na sukcesywne wdrażanie nowych rozwiązań.

Nie wiadomo też jak ostatecznie będzie wyglądała obsługa systemu Tetra w Polsce. Nie jest przesądzone, czy policyjna sieć radiowa stanie się podstawą integracji systemów łączności innych służb ratowniczych czy też ogólnokrajowym operatorem będzie inna specjalna jednostka państwowa bądź podmiot prywatny. Będzie to z pewnością w dużym stopniu uzależnione od ostatecznych rozstrzygnięć w zakresie zasad koordynacji działania służb publicznych w Polsce. Uczestnicy konferencji Bezpieczeństwo powszechne wyzwaniem dla technologii teleinformatycznych zwracali uwagę, że w obecnie funkcjonującym systemie prawnym jest jeszcze sporo luk i niejasności, nie do końca zostały określone kompetencje i powinności poszczególnych służb oraz ustalone zasady współpracy między nimi.