Produkty rodzime górą

Dotarcie do szczegółowych danych, pozwalających na w miarę obiektywną ocenę rynku oprogramowania, nie jest bynajmniej łatwym zadaniem. Zasłaniając się źle rozumianą tajemnicą handlową, polskie firmy z reguły odmawiają podania szczegółowych danych o wielkości swych obrotów. Zmusiło to autora do ograniczenia się w zasadzie do prezentacji trójki największych uczestników tego rynku w dwóch kategoriach: wartości i liczby sprzedanego oprogramowania.

Dotarcie do szczegółowych danych, pozwalających na w miarę obiektywną ocenę rynku oprogramowania, nie jest bynajmniej łatwym zadaniem. Zasłaniając się źle rozumianą tajemnicą handlową, polskie firmy z reguły odmawiają podania szczegółowych danych o wielkości swych obrotów. Zmusiło to autora do ograniczenia się w zasadzie do prezentacji trójki największych uczestników tego rynku w dwóch kategoriach: wartości i liczby sprzedanego oprogramowania.

W pierwszej kategorii prym wiedzie warszawski INTERAMS. Softwarowe obroty tej firmy w ub.r. dyr. Janusz Wiśniewski szacuje na 8 mld zł. Największym powodzeniem cieszą się systemy "Sprzedaż", "Finansowo-Księgowy" oraz "Kadry i Płace". Dodatkowe 2 mld zł InterAms zarobił w ub.r. na dystrybucji oprogramowania zachodniego, przede wszystkim programów IBM.

Na drugim miejscu wśród największych krajowych firm softwarowych uplasował się w ubiegłym roku gdański INFOSERVICE. Jak wynika z udostępnionych nam danych, na sprzedaży swego oprogramowania - głównie różnych wersji edytora tekstów TAG - firma zarobiła w ub.r. 7,5 mld zł (ponad 700.000 USD). Jest więc to wynik siedem razy lepszy niż efekty półrocznej sprzedaży w naszym kraju najpopularniejszego na świecie edytora tekstów - WordPerfecta.

Inny potentat krajowego rynku - warszawska firma MACROSOFT - oszacowała tegoroczną wartość sprzedaży swego softwaru na 7 mld zł. Łącznie sprzedała ponad 600 pakietów oprogramowania. Największym zainteresowaniem nabywców - twierdzi dyrektor Marcin Penczek - cieszą się systemy kadrowo-płacowy, finansowo-księgowy i gospodarki magazynowej.

Tak więc w ub.r. softwarowe dochody Macrosoftu, Infoservice'u i InterAmsu, uzyskane na naszym rynku (w przeliczeniu na dolary) okazały się większe niż wartość sprzedaży w Polsce produktów tak renomowanych firm, jak Borland, Lotus, The Santa Cruz Operation czy AutoDesk.

Dochody pochodzące ze sprzedaży softwaru InterAmsu są trochę wyższe, niż Nantucketa i Ashton-Tate'a i Symanteca razem wziętych. Firma ta ustępuje pod względem obrotów jedynie Novellowi, Microsoftowi i Venturze Software Inc.

Pod względem liczby sprzedawanego oprogramowania pierwsze miejsce zajmuje Infoservice ze swoim TAGem, jakkolwiek - samej firmie trudno precyzyjnie określić, ile kopii sprzedała w ub.r. Udało mi się jedynie ustalić, że co miesiąc sprzedawanych było 500-900 kopii TAGa, zaś ogólna - liczba jego legalnych użytkowników przekroczyła pod koniec ubiegłego roku 16.000.

Drugie miejsce zajął komputerowy słownik polsko-angielski z Pracowni Komputerowej Jacka Skalmierskiego. W ub.r. sprzedano ok. 4000 kopii tego programu, zaś ogólna liczba jego legalnych, zarejestrowanych użytkowników przekroczyła 7500. Program sprzedawany jest od 1989 r.

Na trzecim miejscu uplasował się APEXIM z programem antywirusowym MKS-VIR. W ub.r. sprzedanych zostało ponad 3800 leganych kopii tego programu. Dla porównania: rozszedł się w ub.r. w Polsce ok. 300 legalnych kopiach.

Finansowy wymiar rynkowego sukcesu MKS-VIR-a - to 1,9 mld zł. W przeliczeniu na USD stanowi to niewiele mniej, niż cała sprzedaż programów Symanteca w Polsce (w tym NORTON ANTIVIRUSa).

Czwarte miejsce oferowanego przez MSP własnego pakietu polonizacji środowiska graficznego WINDOWS - którego 1.200 kopii sprzedano w ciągu zaledwie 7 miesięcy - to zarazem miara sukcesu, jaki na całym świecie, w tym również na naszym rynku, odnoszą same WINDOWSY. Jak się szacuję, w Polsce sprzedano w ub.r. ok. 2000 pakietów "lufcików". Obok sieciowych systemów operacyjnych Novella oraz MS-DOS 5 był to zdecydowanie najlepiej sprzedający się zachodni produkt softwarowy.

RANKIG SPRZEDAŻY ZACHODNIEGO OPROGRAMOWANIA

W ubiegłym roku zdecydowanie najlepiej sprzedającym się pakietem zachodniej produkcji był MS-DOS 5. Jakkolwiek trudno ocenić, ilu odbiorców miała wersja OEM, przeznaczona dla producentów lub dużych dystrybutorów sprzętu komputerowego (powyżej 2.000 szt. rocznie) i dostarczana wraz z komputerem, wiadomo, że wersja UPGRADE rozeszła się w Polsce w ponad 10.000 kopii.

Na drugim miejscu uplasowały się wspomniany pakiet środowiska graficznego WINDOWS (ponad 2.000 kopii).

Pozostałe programy chciałbym połączyć w cztery podstawowe grupy: arkusze kalkulacyjne, bazy danych, pakiety zintegrowane i edytory tekstów. Wybór podyktowany został wynikami badań, przeprowadzonych swego czasu przez firmę LOTUS. Otóż na świecie najczęściej stosowanymi programami komputerowymi są edytory tekstów (39 proc. użytkowników), arkusze kalkulacyjne (20 proc.) i bazy danych, z którymi regularnie pracuje 16 proc. "komputerowców" (patrz wykres).

W Polsce, sądząc po liczbie sprzedanych zachodnich programów, największą popularnością cieszą się arkusze kalkulacyjne (blisko 4000 sprzedanych pakietów). Od nich też zacznę.

Na świecie walkę toczą trzy podstawowe programy: Lotusowy 1-2-3, Borlandowy QUATTRO PRO i EXCEL Microsofta. Ich zmieniającą się popularność, wyrażoną w procentowym udziale sprzedaży poszczególnych pakietów (bez upgrade'ów) na rynku światowym w latach 1989, 1990 i 1991.

W Polsce sytuacja była nieco odmienna. Z uwagi na cenę QUATTRO PRO nie ustępował w popularności 1-2-3. Oba programy sprzedano w ubiegłym roku w zbliżonej liczbie 1500 egz. każdy EXCEL Microsofta rozszedł się w ok. 800 kopiach.

Jeśli chodzi o bazy danych, walka toczyła się do niedawna pomiędzy dBASE Ashton-Tate'a i PARADOXEM Borlanda. Wchłonięcie pierwszej z wymienionych firm przez drugą zmieni sytuację. Jednak do końca ub.r. w Polsce utrzymywano odrębne kanały dystrybucyjne. PARADOX cieszył się większą popularnością (głównym argumentem była jego cena). Jej miarą było ponad 500 sprzedanych pakietów. dBASE sprzedany został w ok. 350 egz.

O palmę pierwszeństwa wśród pakietów zintegrowanych walczyły WORKS Microsofta i FRAMEWORK Ashton-Tate'a. Microsoft wygrał - sprzedano ponad 250 pakietów. FRAMEWORKi znalazły 200 nabywców.

I wreszcie edytory tekstów. Gdyby uwzględnić TAGa, ten segment polskiego rynku oprogramowania odpowiadałby światowym tendencjom. Ok. 8000 kopii TAGa, które znalazły nabywców w ub.r. w Polsce - odpowiada sumie sprzedaży wszystkich zachodnich arkuszy kalkulacyjnych, baz danych i pakietów zintegrowanych. Na polu edytorów rywalizacji z TAGem nie - była w stanie podjąć żadna zachodnia firma. WORD Microsofta (zarówna wersja "okienkowa" jak i 5.5) sprzedany został w ok. 1.000 kopii. WordPerfect - w ok. 300 kopiach. Wreszcie NORTON EDYTOR - to zaledwie ok. 100 sprzedanych kopii. Niestety, nie udało mi się uzyskać informacji o wielkości sprzedaży w Polsce najpopularniejszego, jak sądzę, edytora tekstów, jakim jest CHIWRITER. Jednak legalna sprzedaż jego polskiej wersji rozpoczęła się praktycznie w grudniu ub.r., tak więc przytaczanie danych mogłoby jedynie zafałszować obraz.

Sytuacja na rynku edytorów tekstu zdecydowanie zmieni się w tym roku. Wiadomo, że od stycznia rusza sprzedaż Lotusowego AMI PRO, trwają prace nad polską wersją WORDPERFECTa, na dobre rozkręci się dystrybucja CHIWRITERa. Tak więc, zgodnie ze światowymi tendencjami, ten segment rynku oprogramowania rozwijać się będzie w tym roku najszybciej.

RANKING MSP

Wszystkie podane wyżej liczby (za wyjątkiem danych o sprzedaży programów Ashton-Tate'a) traktować należy z 10-procentową tolerancją błędu. Jak już wspominałem, nie udało mi się uzyskać szczegółowych informacji od wszystkich dystrybutorów. Aby zatem jeszcze bardziej uprawdopodobnić swą prognozę, pragnę przytoczyć dane o programowych "hitach" warszawskiej spółki MSP. Oto one: Nazwa Sprzedaż w egz.

1. MS-DOS 5 4500

2. POLWIN 1200

3. WINDOWS 920

4. QUATTRO PRO 520

5. NORTON COMMANDER 450

6. WORD (wersje 5.5 i WinWord) 400

7. dBASE 350

8. EXCEL - 320

9. NORTON UTILITIES ex equo 250 10 NORTON ANTYWIRUS ex equo 250

11.FRAMEWORK III i IV 200

12.NORTON DESKTOP - 160

13. PARADOX i WORDPERFECT - po 120

ZAMIAST PODSUMOWANIA - TROCHĘ HISTORII

Jakie czynniki (poza wymienionymi na wstępie) zdeterminowały kształtowanie się w 1991 r. rynku zachodniego oprogramowania w Polsce?

Chronologicznie pierwsze (i kto wie czy nie najważniejsze) było pojawienie się w styczniu ub.r. od dawna zapowiadanej całkowicie polskiej wersji programu XEROX VENTURA PUBLISHER. Firma Rank Xerox, do której należy palma pierwszeństwa w zakresie tzw. lokalizacji softwaru w Polsce, przez cały pierwszy kwartał odpowiadała na liczne telefoniczne zapytania, czy ten krok aby na pewno się opłaca. Odpowiadając z pełnym przekonaniem, że tak, nie pomyliła się w rachubach. Już po pół roku sprzedaży Ventury całkowicie zwróciły się koszty poniesione na jej polonizację, zaś VENTURA SOFTWARE INC., która przejęła w pewnym momencie całość spraw związanych ze sprzedażą i promocją tego produktu na naszym rynku, zajęła ostatecznie w moim rankingu trzecie miejsce.

Zdecydowany leader (prawie połowa rynku) - firma NOVELL - wkroczyła do Polski z jeszcze większym rozmachem, a swą dominującą pozycję zawdzięcza, moim zdaniem, przede wszystkim poważnemu potraktowaniu naszego rynku. Firma ta była na dobrą sprawę pierwszym producentem oprogramowania o światowym znaczeniu, który w ciągu niespełna roku stworzył u nas od podstaw pełną infrastrukturę, obejmującą:

- oficjalnych partnerów dystrybucyjnych (trzech dystrybutorów i jednego integratora systemów);

- autoryzowanych dostawców (51 firm - tzw. authorised resellers), przy czym autoryzacja odbywała się w drodze egzaminu;

- szeroką działalność szkoleniową (prowadzoną zarówno wśród dostawców, jak i użytkowników sieciowych systemów operacyjnych) w ramach czterech Autoryzowanych Centrów Szkoleniowych. Programy kursów są takie same, jak w ośrodkach szkoleniowych w Europie Zachodniej;

- pełną obsługę informacyjno-techniczną klientów, obejmującą również telefoniczną działalność konsultacyjną w ramach tzw. gorącej linii (hot-line service). W bieżącym roku Novell uruchamia także działalność konsultacyjną w ramach poczty elektronicznej. Swój BBS (Bulletin Board System) jako pierwszy powołuje do życia warszawski Dom Handlowy Informatyki;

- egzaminy na tytuł Dyplomowanego Inżyniera Novella (tzw. Certified Novell Engineer). Dyplomy są uznawane na całym świecie, zaś w Polsce tytuł taki uzyskało, jak dotąd, 27 osób;

- pomoc polskim twórcom oprogramowania aplikacyjnego, pracującego pod kontrolą sieciowych systemów operacyjnych Novella. Pierwsze seminarium dla programistów (Professional Developers' Forum '91), odbyło się w dniach 9-11 grudnia w Warszawie.

O polskim sukcesie NOVELLA zadecydowały również inne czynniki: przede wszystkim nieliczny park minikomputerów i dużych systemów (mainframes) oraz olbrzymia popularność komputerów osobistych. Wg moich szacunków w chwili, gdy NOVELL GmbH wyruszała na podbój Polski, mieliśmy zainstalowanych w naszym kraju ok. 150.000 "pecetów". Nie bez znaczenia był również fakt przygotowania rynku przez polskie firmy, które już wcześniej instalowały w dość szerokim zakresie pirackie systemy sieciowe NetWare. Novell wykonał jeszcze jeden krok, który umocnił jego pozycję. W sierpniu 1991 r. w ramach "amnestii" zalegalizował za stosunkowo niewielką opłatą gros, jak twierdzą dystrybutorzy, swych sieciowych systemów operacyjnych.

Notabene, głównie dzięki legalizacji oprogramowania, czy raczej interpretowanej jako legalizacja sprzedaży systemu operacyjnego MS-DOS 5, firma Microsoft uplasowała się w Polsce na trzecim miejscu, zajmując 16 proc. rynku.

KTO CZYM HANDLUJE ?

Na zakończenie niniejszego opracowania - krótki przewodnik po oficjalnych polskich dystrybutorach zachodniego oprogramowania. O kolejności umieszczonych w nim producentów zdecydowała prognozowana wielkość sprzedaży ich programów w Polsce. Przy nazwach producentów lub ich europejskich przedstawicieli podaję adresy lub telefony kontaktowe osób odpowiedzialnych za sprzedaż w naszym kraju.

Jestem przekonany, że lista jest niekompletna. Nie tylko dlatego, że niektórzy producenci (np. Digital Research) nie mają jeszcze swych polskich dystrybutorów. Tych wszystkich, których pominąłem - przepraszam.

NOVELL GmbH

Bernt Bucholz, Sales East Europe, D?sseldorf, Germany, tel. (49-211) 5973-162, fax (49-211) 5973-250, tlx 8587570.

System Integrator:

Dom Handlowy Informatyki, ul. Jubilerska 10, 04-190 Warszawa, tel./fax (22) 610-67-87, komertel 3912-1110, tlx 825096

Dystrybutorzy:

Soft-tronik, 1000 Berlin 21, Heidelstr. 52, Germany, tel. (04930) 394-40-03, 394-40-61, fax (04930) 394-10-69, tlx 17308208 soft d

Techmex, 43-300 Bielsko-Biała, ul. Listopadowa 56, tel./fax 231-11

ROEM Ltd., 00-958 Warszawa, ul. Towarowa 28, tel. (22) 24- 27-68, 24-83-55, tlx 817255 roem pl 7

MICROSOFT GmbH

Eastern Europe Department, Paul Robson, Edisonstr. 1, 8044 Unterschleissheim, tel. (49-089) 31705-453, fax (49-089) 31705-598, tlx 17/898328.

Dystrybutorzy:

MSP, 00-108 Warszawa, ul. Zielna 39, tel. (22) 20-33-15, 20-12-81 w. 294 fax (22) 20-41-74

Dom Handlowy Informatyki, ul. Jubilerska 10, 04-190 Warszawa, tel./fax (22) 610-67-87, komertel 3912-1110, tlx 825096

System Integratorzy (OEM):

Protech, 01-784 Warszawa, ul. Krasińskiego 35a, tel. (22) 39-95-06, tlx 814384

Optimus, 33-300 Nowy Sącz, ul. Lwowska 238, tel. (18) 324- 13, fax (18) 221-85, tlx 0326450

Apexim, 01-029 Warszawa, tel. (22) 38-56-13, fax (22) 38-93-63, komertel (48) 3912-0061, tlx. 816422 apex pl

Dealerzy bezpośredni:

Mikrokom, 50-069 Wrocław, ul. Dąbrowskiego 4, tel. (71) 44-21-69, tlx 712538

Qumak International, ul. Szlak 65, 31-153 Kraków, tel. (12) 22-51-44 w. 381, 388, fax: (12) 22 06 89, tlx 326356 qumak pl

VENTURA SOFTWARE Inc.

Bill Anderson, Wlk. Brytania, tel. (44-753) 550022, fax (44-753) 505200

Dystrybutorzy:

Techmex, 43-300 Bielsko-Biała, ul. Listopadowa 56, tel./fax 231-11

Dom Handlowy Nauki, sp. z o.o. PAN, 00-950 Warszawa, skr. poczt. 410, tel. (22) 658-49-65, fax (22) 658-49-64, tlx 812809 dhn pl

BORLAND, ASHTON-TATE

Borland Europe HeadQuarter, Paris, France, dir. Francois Micol, tel. (33-1) 46-29-36-40, fax (33-1) 46-29-36-50

Dystrybutorzy (kanał paryski):

Karen Int., 02-594 Warszawa, ul. J. Bruna 34a, tel./fax (22) 49-38-49, 25-58-85, tlx 825492

MSP, 00-108 Warszawa, ul. Zielna 39, tel. 20-33-15, 20-12-81 w. 294, fax 20-41-74

Qumak International, ul. Szlak 65, 31-153 Kraków, tel. (12) 22-51-44 w. 381, 388, fax: (12) 22 06 89, tlx 326356 qumak pl

Samba, ul. Kołłątaja 1, 81-332 Gdynia, tel. (58) 21-95-58, 21-70-88, fax (58) 20-49-40, tlx 054660 samba pl

(kanał amerykański):

ParaSoft, 32-400 Myślenice, ul. Słowackiego 17/9, tel./fax (115) 210-94

THE SANTA CRUZ OPERATION

Zbigniew Zdanowicz, RFN, tel. (49-69) 509107-26, fax (49-69) 509107-22

Dystrybutorzy:

Polmax, 51-618 Wrocław, ul. Bartla 7, tel. (71) 48-22-11, fax (71) 61-76-00

Prokom, 81-524 Gdynia, ul. Balladyny 15, tel. (58) 21-08-18, fax (58) 21-66-77, tlx 054534

Wimal International, 01-605 Warszawa, ul. Dziennikarska 17, tel. (22) 39-29-91, fax (22) 39-62-93, tlx 816268 wisys pl

Tradex, 00-410 Warszawa, ul. Solec 22, tel. (22) 628-24-51 w. 249, 295, 239, fax (22) 29-98-87, tlx 812528

AUTODESK

Roman Albrecht, CSFR, tel. (42-2) 31-64-777, fax (42-2) 31-64-456

Dystrybutorzy:

Aplikom 2001, 90-030 Łódź, ul. Nowa 29/31, tel. (42) 74-12-60, fax (42) 74-15-35, tlx 886334

Pro International, 00-515 Warszawa, ul. Żurawia 22, tel. (22) 628-10-71 w. 178, 225, fax (22) 21-41-53

NANTUCKET S.A.

Vanessa Wade, 16 avenue Boileau, 1040 Brussels, Belgium, tel. (32-2) 732-50-80, fax (32-2) 732-55-91

Dystrybutorzy:

Fundacja Rozwoju Technik Komputerowych, 00-503 Warszawa, ul. Żurawia 4a p. 99,tel. (22) 21-76-26, fax (22) 21-75-08, tlx 812548

Soft-tronik Service, 00-710 Warszawa, ul. Idzikowskiego 6, tel. (22) 642-26-26, 642-36-36, fax (22) 642-22-33

LOTUS

Lotus Development European Corp., Mark Cattini, Lotus Park, The Causeway Staines, Middlesex TW18 3AG, Great Britain, tel. (44-784) 45-54-45, fax (44-784) 46-93-43, tlx 927108 lotus g

Dystrybutor:

Unicorn Consultants Ltd., 00-322 Warszawa, ul. Krakowskie Przedmieście 62, tel. (2) 632-14-61, 635-74-04, fax. (2) 635-13-19, tlx 816027 carit pl

SYMANTEC

Sunny Tyrrell, regional manager, USA, tel. (1-206) 385-92-70, fax (1-206) 385-92-70

Dystrybutorzy:

Soft-Point, 00-204 Warszawa, ul. Buczka 1, tel. (2) 635-98-19, 635-80-03, fax (2) 635-69-50, tlx 816503 cezas pl

MSP, 00-108 Warszawa, ul. Zielna 39, tel. (22) 20-33-15, 20-12-81 w. 294, fax (22) 20-41-74

FOX SOFTWARE

Dystrybutor:

Delta Software, Warszawa, ul. Paska 4a, tel. (22) 33-52-94, fax (22) 34-81-95

WORDPERFECT

WordPerfect Europe, Ellen Zindel - Sales manager for Eastern Europe, Holandia, tel. (31-10) 40-70-100

Dystrybutor:

Pro-Test, 01-194 Warszawa, ul. Młynarska 16, tel. (22) 32-35-32, fax (22) 32-08-32

PROGRESS SOFTWARE

Tor Lau, director, Europe Business Development, Norway, tel (47-2) 84-88-55, fax (47-2) 98-14-53

Dystrybutor:

CSBI, 02-119 Warszawa, ul. Pruszkowska 17, tel. (2) 659-04-16, fax (2) 659-04-85, tlx 825085, komertel/fax 3912-0448

INFORMIX SOFTWARE

Michael Kordal, Sales Manager, Germany, fax (49-89) 96-09-85-00

Dystrybutorzy:

Prokom, Gdynia, ul. Balladyny 15, tel. (58) 21-08-18, 20-91-13, fax (58) 21-66-77, tlx 054534

Tradex, 00-410 Warszawa, ul. Solec 22, tel. (22) 628-24-51 w. 249, 295, 239, fax (22) 29-98-87, tlx 812528

TRAVELING SOFTWARE

Dystrybutor:

MSP, 00-108 Warszawa, ul. Zielna 39, tel. (22) 20-33-15, 20-12-81 w. 294, fax (22) 20-41-74

ALDUS CORPORATION

Aldus Europe Ltd., Scotland, Duncan Campbell, manager, tel. (31-453) 22-11, fax (31-453) 44-22

Dystrybutor:

Wimal International, 01-605 Warszawa, ul. Dziennikarska 17, tel. (22) 39-29-91, fax (22) 39-62-93, tlx 816268 wisys pl

3COM

Benoit Jahan, Acct. Manager East Europe, Paris, France, tel. (33-1)69-86-68-00, fax (33-1) 69-07-11-54

Dystrybutorzy:

Cordat, 43-300 Bielsko-Biała, ul. Wyzwolenia 82, tel. (830) 27-608, tlx 35320 cord pl

Soft-tronik, 1000 Berlin 21, Heidelstr. 52, tel. (04930) 394-40-03, 394-40-61, fax (04930) 394-10-69, tlx 17308208 soft d

HORSTMANN SOFTWARE

Dystrybutor:

Infocomp, 87-100 Toruń, ul. PCK 14a, tel. 231-26, fax 239-03, tlx 552488

COMPUTER ASSOCIATES

Dystrybutor:

Megapol, Warszawa, ul. Nowogrodzka 4 p. 7, tel. (22) 628-80-74

CLARION SOFTWARE

Dystrybutor:

Budimex soft, 00-519 Warszawa, ul. Wspólna 32/46, tel. (22) 623-65-21, 623-65-26, fax (22) 623-65-25

MICRORIM

Dystrybutor:

Intersoftland, 00-116 Warszawa, ul. ?więtokrzyska 30 m. 143, tel./fax: (22) 20-36-17

SOLUTIONSYSTEMS

Dystrybutor:

Copact, 00-879 Warszawa, ul. Żelazna 87, tel. (22) 24-60-61 w. 305, fax (22) 24-16-52, tlx 812308, 816541 btzhp pl