Nie odszedł do lamusa

Komputery klasy mainframe są kojarzone ze starymi aplikacjami z branży finansowej i postrzegane jako technologia z wielką historią, ale mająca obecnie niewielkie zastosowanie. Jak jest naprawdę?

Komputery klasy mainframe przez lata udowodniły swoją przydatność. Najczęściej były wykorzystywane w branży finansowej, ubezpieczeniowej i w dużych sieciach handlowych, gdyż cechują się wysoką niezawodnością, ciągłością przetwarzania oraz pewną obsługą szczytów obciążenia. Jednak udział tej technologii w miarę rozwoju większych systemów typu UNIX znacznie się zmniejszył. Główną przyczyną są oczywiście koszty. Zakup dużego komputera klasy mainframe to wydatek zaczynający się od 1 mln USD, zatem organizacja musi mieć istotny powód, dla którego ta technologia nadal może być przydatna do codziennej pracy aplikacji obsługującej główną linię biznesową.

Nie zaprzestano jednak rozwoju komputerów mainframe. Obecnie mogą one posłużyć do konsolidacji obciążenia różnych aplikacji. Wolfgang Wendt, wiceprezes w regionie IBM Growth Markets, odpowiedzialny za sprzedaż serwerów klasy zEnterprise, mówi: "To jest nie tylko najnowsza technologia na rynku serwerów, ale także najnowocześniejsza platforma oparta na otwartych standardach. Na jednym serwerze System z można połączyć działanie tysięcy aplikacji. Według niezależnych analityków, przychody IBM z Systemu z w ciągu ostatniego roku uzyskały dwucyfrowy wzrost".

Finanse, przemysł, handel...

Głównym odbiorcą technologii mainframe’owej jest bankowość, ubezpieczenia, handel, telekomunikacja, ale systemy tej klasy można spotkać także w administracji, organizacjach użyteczności publicznej i wielu innych branżach. Kluczową zaletą jest niezawodność, obsługa szczytów obciążenia przy bardzo wysokiej wydajności obliczeń, szczególnie tych, które generują sporo operacji wejścia-wyjścia. Innym argumentem może być inwestycja w dane - jeśli przedsiębiorstwo prowadzi biznes przez lata i zgromadziło olbrzymią bazę wiedzy, na przykład o sprzedaży, korzystniejszym wyborem jest utrzymanie aplikacji oraz zasobów na platformie mainframe, gdyż dane te mają wielką wartość dla firmy.

Mainframe oferuje bardzo dobre narzędzia do przetwarzania dużych porcji informacji. Aby zrealizować to samo w technologii rozproszonej na klastrach serwerów PC, niezbędna jest znacząca inwestycja w sprzęt i oprogramowanie. Z drugiej strony nieduże maszyny mainframe są o wiele tańsze niż jeszcze kilka lat temu, potrafią konsolidować obciążenia z różnych maszyn, w tym także linuksowe, gdzie oprogramowanie jest rozliczane na podstawie liczby używanych procesorów. "Serwer z114, którego cena zaczyna się od około 75 tys. USD (koszt w zł będzie potwierdzony wkrótce), jest najtańszym systemem serwerowym typu mainframe, jaki kiedykolwiek został przez nas opracowany. z114 może konsolidować obciążenia ponad 300 serwerów typu x86, a to obniża koszty licencji oprogramowania" - mówi Wolfgang Wendt.

Migracja w obie strony

Jeszcze kilka lat temu najważniejszym trendem była migracja ze starych maszyn mainframe do nowych rozwiązań rozproszonych. Praktycznie wszyscy użytkownicy, którzy mieli taką migrację wykonać, już ją zrobili, gdy wydajność serwerów klasy x86 oraz maszyn typu UNIX w technologii RISC wzrosła na tyle, by poradzić sobie z tymi aplikacjami. Obecnie pojawia się trend do migracji w drugą stronę, przy czym przyjmuje ona dwa kierunki - obciążenia, które mogą być przeniesione (i przeniesienie ich jest opłacalne), są migrowane do mainframe. Głównym czynnikiem jest wysoka dostępność i niezawodność, jaką cechuje się system operacyjny, bazy danych i aplikacje, a także wydajność, która umożliwia obsługę szczytów obciążenia. Dodatkowym argumentem mogą być niższe koszty licencyjne, chociaż nie zawsze to zjawisko da się zaobserwować. Drugim kierunkiem jest zarządzanie obciążeniem z innych systemów. To z kolei umożliwia zmniejszenie ilości pracy, niezbędnej do utrzymania systemów biznesowych.

Nowi ludzie, nowe systemy

System klasy mainframe wymaga specjalistycznej wiedzy, a obecnie zauważa się zjawisko starzenia się kadry. Aby temu przeciwdziałać, opracowuje się nowe narzędzia, które mają ułatwić zarządzanie serwerami. Oprogramowanie w tej dziedzinie rozwija oprócz IBM także CompFort Meridian. Zadaniem nowych narzędzi jest ułatwienie pracy administratorom, zdejmując z ich barków niektóre czynności i gromadząc przy tym bazę wiedzy, z której łatwo można skorzystać.

Wielu pracowników doświadczonych w projektach mainframe odchodzi na emeryturę. Aby nie powstała luka pokoleniowa informatyków, powstała Inicjatywa Akademicka Systemu z, która współpracuje z trzema kluczowymi grupami odbiorców, by zapewnić więcej niż wystarczające umiejętności na rynku. Wolfgang Wendt uważa, że "ten program to dla studentów szansa na zdobycie umiejętności dających możliwość znalezienia dobrze płatnej pracy w branży IT. Z kolei dla klientów, którzy nawiążą współpracę z tymi uczelniami, Inicjatywa daje lepszy dostęp do studentów, którzy posiadają umiejętności niezbędne do konkurowania w świecie biznesu". W Polsce w programie uczestniczą: Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz Politechnika Rzeszowska.


TOP 200