Komputer głosy podliczy

Przy budowie infrastruktury informatycznej na potrzeby wyborów samorządowych bierze udział ok. 1000 osób.

Przy budowie infrastruktury informatycznej na potrzeby wyborów samorządowych bierze udział ok. 1000 osób.

Komputer głosy podliczy

<b>Andrzej Florczyk</b>, szef zespołu Informatyki Wyborczej w Krajowym Biurze Wyborczym

Zbliżające się wybory samorządowe - które odbędą się 27 października br. - to wydarzenie bez precedensu. O prawie 50 tys. miejsc w radach gminnych, powiatowych i wojewódzkich sejmikach samorządowych oraz o stanowiska wójtów, burmistrzów i prezydentów ubiega się ponad 250 tys. kandydatów. Ze względu na skalę przedsięwzięcia Państwowa Komisja Wyborcza (PKW) postanowiła usprawnić proces zbierania danych przez zastosowanie informatyki. Ma to na celu przede wszystkim maksymalne skrócenie czasu potrzebnego na przekazanie danych o wynikach głosowania z obwodowych komisji wyborczych do Krajowego Biura Wyborczego (KWB). Niejako przy okazji możliwe stało się osiągnięcie kilku innych celów, m.in. upublicznienie procesu rejestracji kandydatów.

Prosto i bezpiecznie

Architektura rozwiązania obsługującego wybory samorządowe obejmuje system centralny, aplikacje klienckie i podsystem publikacyjny. Praca systemu rozpoczyna się w chwili ogłoszenia wyborów przez PKW. Wówczas terenowe oddziały KBW rejestrują komitety wyborcze i kandydatów, a następnie za pomocą specjalizowanych aplikacji umieszczają je w centralnej bazie danych. Informacje zawarte w bazie będą widoczne na stronach internetowych PKW i portalu Wirtualna Polska.

Przed rozpoczęciem wyborów pracownicy terenowych komisji wyborczych pobiorą aplikację kliencką ze stron PKW i informacje o lokalnych listach wyborczych i występujących na nich kandydatach z centralnego repozytorium danych. Po zakończeniu głosowania pracownicy obwodowych komisji wyborczych mają wprowadzić informacje o jego wynikach do aplikacji klienckiej, a następnie wysłać do centralnej bazy danych.

Oprócz przesyłania danych aplikacje klienckie będą służyć do wstępnego weryfikowania danych pod względem rachunkowym i merytorycznym. W celu podniesienia niezawodności aplikacje klienckie zawierają ukryty numer dostępowy do nawiązania połączenia dial-up z centralną częścią systemu. Ponadto każda porcja danych wymieniana między aplikacjami w komisjach wyborczych a centralą będzie podpisywana podpisem elektronicznym i szyfrowana.

Gotowi na przeciążenia

Podstawą systemu obsługującego wybory jest farma sześciu serwerów IBM eServer p660 pracujących pod kontrolą systemu AIX. Na pięciu z nich działają aplikacje, natomiast szósty mieści bazę danych. Dwa spośród pięciu serwerów aplikacyjnych pełnią rolę serwerów głównych dla dwóch oddzielnych kanałów komunikacji. Pierwszy z kanałów służy wyłącznie do wymiany danych z aplikacjami klienckimi działającymi w komisjach wyborczych, drugi zaś do publikowania aktualnych informacji na witrynie PKW. Pozostałe trzy serwery stanowią rezerwę mocy dla obu kanałów, gdy wzrasta obciążenie.

Wywołania napływające z aplikacji klienckich są przechwytywane przez tzw. Message Gateway - działający na serwerze głównym komponent stworzony za pomocą technologii Prokom P4. Sesje Message Gateway są następnie przekazywane do serwisów P4, a te z kolei komunikują się z bazą danych. W przypadku ruchu internetowego wywoływania są przechwytywane wcześniej przez servlety działające w środowisku serwera aplikacji IBM.WebSphere.

Centralna część systemu została zaprojektowana tak, by móc obsłużyć nawet milion wywołań na godzinę. Instalacja zbudowana na potrzeby zbliżających się wyborów to największe produkcyjne wdrożenie serwera aplikacji WebSphere na świecie! Łączna moc 4 serwerów WebSphere wynosi ok. 150 000 tpmC. Gdyby jednak i ta moc okazała się niewystarczająca, dodatkowe zabezpieczenie stanowi 5 serwerów PC z komponentami P4 i WebSphere działającym na platformie Linux. Wszystkie serwery są połączone siecią Gigabit Ethernet.

Ojcowie projektu

Zdaniem przedstawicieli Krajowego Biura Wyborczego budowa systemu informatycznego na potrzeby tegorocznych wyborów urasta do jednego z najtrudniejszych projektów informatycznych w historii III Rzeczpospolitej. Główny zespół projektowy liczy kilkaset osób, a łącznie z terenowymi instruktorami liczba zaangażowanych przekracza 1000 osób. Projektem budowy systemu wyborczego kieruje Biuro Informatyki Wyborczej KBW w Warszawie. Wykonawców jest aż sześciu. Opracowaniem wymagań funkcjonalnych całego rozwiązania na podstawie aktów prawnych i wytycznych PKW zajęła się warszawska Infovide. Firma jest też odpowiedzialna za organizację projektu, w tym za analizę ryzyka i nadzór nad jakością.

Autorem koncepcji technicznej projektu i integratorem wszystkich zastosowanych w nim technologii jest Prokom Software. Firma jest również autorem aplikacji dla pracowników obwodowych komisji wyborczych. Oprogramowanie do wprowadzania danych na poziomie komisji gminnych, powiatowych i wojewódzkich stworzyła łódzka firma Pixel, reprezentowana formalnie przez Związek Powiatów Polskich. Rozwiązania z dziedziny PKI dostarcza kielecki Terenowy Bank Danych. Serwery, bazy danych i platformę middleware na potrzeby projektu wypożyczył , a łącza zapewnia Telekomunikacja Polska SA.

Na nieco mniejszą skalę

Według wstępnych założeń nowy system wyborczy miał objąć wszystkie obwodowe komisje wyborcze (pisaliśmy o tym w CW nr 20/2002). Okazało się jednak, że nie wszystkie jednostki samorządowe wyraziły zainteresowanie uczestnictwem w tym projekcie. Poza tym ze 120 tys. wstępnie zainteresowanych wprowadzaniem danych o wynikach głosowania w komisjach obwodowych, tylko ok. 40 tys. zdecydowało się pobrać z PKW stosowną aplikację, a pozytywną weryfikację przeszło ok. 9 tys. osób. W efekcie system wyborczy obejmie łącznie ok. 2,8 tys., czyli mniej więcej 10% wszystkich komisji obwodowych. Ponieważ jednak większość z nich działa w dużych miastach, w zasięgu systemu znajdzie się ok. 25-30% uprawnionych do głosowania. W pozostałych regionach informacje o wyniku głosowań w komisjach obwodowych będą wprowadzane do systemu przez ok. 6 tys. osób pracujących w komisjach gminnych, powiatowych i wojewódzkich.


TOP 200