Jak myśleć strukturalnie?

Wszyscy liczą na ożywienie w zakresie informatyzacji administracji samorządowej za sprawą środków z europejskich funduszy strukturalnych.

Wszyscy liczą na ożywienie w zakresie informatyzacji administracji samorządowej za sprawą środków z europejskich funduszy strukturalnych.

O pozytywnym wpływie przystąpienia Polski do Unii Europejskiej na inwestycje informatyczne w administracji samorządowej świadczyć może zarówno liczniejsza niż w ubiegłych latach reprezentacja firm IT na tegorocznej Konferencji "Miasta w Internecie", jak również większa obecność tej tematyki w programie obrad. Wszyscy - samorządowcy i dostawcy z branży IT - mają nadzieję, że dzięki unijnym funduszom strukturalnym uda się wreszcie pokonać bariery blokujące szersze wykorzystanie technologii informatycznych w zarządzaniu gminami, powiatami, regionami. Czy jednak wszystkie nadzieje związane z funduszami strukturalnymi zostaną spełnione?

Konieczne wspólne inicjatywy

Największe zagrożenia w wykorzystaniu funduszy są związane z rozdrobnieniem projektów. Dominują inicjatywy pojedynczych gmin, nastawione przede wszystkim na poprawę wyposażenia urzędów w sprzęt komputerowy. Niewiele jest pomysłów na działania w większej skali, długofalowe, obejmujące kilka gmin, powiatów czy wręcz regiony, ukierunkowanych na tworzenie rozwiązań infrastrukturalnych. Tymczasem takie właśnie przedsięwzięcia mają największe szanse na dofinansowanie z funduszy unijnych. Nie są one bowiem przeznaczone na opłacenie samych zakupów sprzętu komputerowego czy oprogramowania. Fundusze te mają służyć przede wszystkim wspieraniu długofalowego rozwoju regionalnego, przy czym społeczeństwo informacyjne nie jest traktowane jako cel sam w sobie, lecz element wzrostu innowacyjności i konkurencyjności regionu.

Dla zwiększenia szans skorzystania z tych środków gdzieniegdzie powstają inicjatywy mające na celu wspólne działania. Jedną z nich jest strategia informatyzacji województwa małopolskiego w latach 2004-2006. Podobny dokument jest przygotowywany w województwie wielkopolskim. Z kolei na Śląsku trwają prace nad stworzeniem Systemu Elektronicznej Komunikacji Administracji Publicznej (SEKAP). Chęć uczestniczenia w nim zadeklarowało dotychczas ponad 30% jednostek samorządowych z województwa śląskiego. Na Mazowszu zrodził się pomysł powołania Subregionalnej Platformy Informacyjnej i Świadczenia Usług Publicznych Online. Przedstawiciele władz miejskich i powiatowych uzgadniają treść umowy powołującej konsorcjum do zarządzania tym projektem.

Realne projekty

Wśród uczestników Konferencji "Miasta w Internecie" - od lat imprezie tej patronuje Computerworld - pojawiały się również głosy przekonujące o konieczności skupienia się przede wszystkim na stworzeniu możliwości jak najskuteczniejszego wykorzystania funduszy strukturalnych w istniejących realiach, bez porywania się na wielkie cele. Zdaniem wielu przedstawicieli samorządów lokalnych - ale także firm informatycznych - należy zrobić wszystko, aby jak najwięcej zgłoszonych projektów dostało dofinansowanie. Nawet jeżeli są to projekty pojedyncze, odosobnione, niemające charakteru szeroko zakrojonych programów rozwoju, lecz planów poprawy infrastruktury teleinformatycznej w jednej gminie. Lepiej bowiem wykorzystać jak najwięcej funduszy na polepszenie sytuacji w jednym miejscu, niż nie skorzystać z nich w ogóle. Obecny brak myślenia strategicznego, brak umiejętności porozumiewania się "ponad podziałami" jest w polskiej administracji faktem. Nie może on jednak blokować dostępu do środków mogących przyczynić się do ożywienia cywilizacyjnego.

Zgodnie ze Zintegrowanym Programem Operacyjnym Rozwoju Regionalnego (ZPORR), nadzorowanym przez Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, na przedsięwzięcia związane z rozwojem infrastruktury społeczeństwa informacyjnego w regionach zostało przeznaczonych ok. 124 mln euro. Pełne i efektywne wykorzystanie tych środków mogłoby rzeczywiście w znaczący sposób wpłynąć na poprawę stopnia informatyzacji polskiej administracji samorządowej i wzrost dostępności elektronicznych usług publicznych w gminach, miastach i powiatach.

124 mln euro - zgodnie ze Zintegrowanym Programem Operacyjnym Rozwoju Regionalnego, przeznaczono na przedsięwzięcia związane z rozwojem infrastruktury społeczeństwach informacyjnego

Gdzie szukać funduszy strukturalnych?

Zintegrowany Program Operacyjny Rozwoju Regionalnego - program jest instrumentem wspierającym politykę regionalną, a w jego ramach pojawia się m.in. Infrastruktura Społeczeństwa Informacyjnego. Program jest nadzorowany przez Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej i obejmuje:

  • budowę i rozbudowę lokalnych lub regionalnych szerokopasmowych sieci, współdziałających ze szkieletowymi sieciami regionalnymi lub krajowymi;

  • budowę, modernizację lub wyposażenie inwestycyjne centrów zarządzania sieciami;

  • budowę i wdrażanie platform elektronicznych dla zintegrowanego systemu wspomagania zarządzania;

  • projekty związane z przygotowaniem jednostek administracji samorządowej do elektronicznego obiegu dokumentów, elektronicznej archiwizacji dokumentów oraz rozwoju elektronicznych usług dla ludności;

  • tworzenie lokalnych publicznych punktów dostępu do Internetu;

  • budowę i rozbudowę lokalnych lub regionalnych bezpiecznych systemów transmisji danych pomiędzy instytucjami użyteczności publicznej, administracji samorządowej oraz podległych im placówek publicznych.
Sektorowy Program Operacyjny - Wzrost Konkurencyjności Gospodarki - program dotyczy działań pod nazwą Rozwój systemu dostępu przedsiębiorców i obywateli do informacji i usług publicznych online. Beneficjentami programu mogą być administracja centralna oraz jej jednostki organizacyjne. Programem zarządza Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, a w wyborze projektów uczestniczy także Ministerstwo Nauki i Informatyzacji.

Sektorowy Program Operacyjny - Rozwój Zasobów Ludzkich - w programie są preferowane projekty związane z rozwiązaniami e-learningowymi, szerokopasmowym dostępem do Internetu dla szkół wyższych, infrastruktury informatycznej uczelni oraz instrumentów technologicznych wspierających działanie instytucji rynku pracy. Beneficjentami programu mogą zostać szkoły wyższe, ośrodki kształcenia ustawicznego i instytucje rynku pracy. Programem zarządza Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, a w wyborze projektów z zakresu społeczeństwa informacyjnego uczestniczą także Ministerstwo Nauki i Informatyzacji oraz Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu.