„Computerworld TOP200” w soczewce

Raport „Computerworld TOP200” ukazuje obraz polskiego sektora ICT z perspektywy ponad 350 najważniejszych działających w nim firm IT oraz ponad 20 operatorów telekomunikacyjnych. To ujęcie przedstawiające prawdziwy stan branży. Według Głównego Urzędu Statystycznego, sektor ICT w Polsce liczy jedynie około 2 tys. firm zatrudniających 10 lub więcej osób. Kolejne kilkadziesiąt tysięcy firm ICT to mikroprzedsiębiorstwa, w tym podmioty w zawieszeniu, jednoosobowe działalności gospodarcze oraz firmy o śladowych przychodach.

Celem raportu „Computerworld TOP 200” jest kompleksowe opisanie stanu polskiej branży teleinformatycznej w perspektywie przychodów firm IT, nie zaś konkretnej sprzedanej liczby produktów czy usług IT. To podstawowe założenie niesie ze sobą istotną konsekwencję: te same produkty mogą być liczone parokrotnie, np. sprzedaż serwera będzie widnieć zarówno po stronie producenta, jak i dystrybutora i integratora. Każda z firm generuje w ten sposób przychód, który jest wykazany w zestawieniach.

Wartość rynku ICT według „Computerworld”

Aby znaleźć się w tabeli „Największe firmy informatyczne działające w Polsce”, firma musi przekroczyć pułap przynajmniej 1 mln zł przychodów ze sprzedaży produktów i usług IT w ciągu roku kalendarzowego, któremu poświęcona jest dana edycja „Computerworld TOP200”. Tegoroczna tabela główna przedstawia dane 369 spełniających wejściowe kryterium przedsiębiorstw IT. Ich łączne przychody w 2016 r. zamknęły się w kwocie ponad 59,75 mld zł. Oznacza to, że wraz z przychodami operatorów telekomunikacyjnych (42 mld zł w 2016 r.); raport przedstawia dane 24 operatorów) ujmowane według metodyki raportu „Computerworld TOP200” przychody całego sektora ICT wyniosły w 2016 r. 101,75 mld zł. To 73% wartości sektora ICT, którego wartość GUS szacuje na 139 mld zł (dane za 2015 r.). Skąd różnica? Ujęcie prezentowane przez „Computerworld” przedstawia obraz rynku odczyszczony z mikroprzedsiębiorstw, podmiotów w zawieszeniu, jednoosobowych działalności gospodarczych, firm o śladowych przychodach oraz producentów i dostawców sprzętu RTV czy konsol do gier. „Computerworld” analizuje kluczowe przedsiębiorstwa teleinformatyczne, obejmując zarazem istotną większość rynku rozumianego jako suma przychodów firm działających w branży. Wartość naszego spojrzenia na branżę ICT potwierdza długa, 25-letnia historia raportu „Computerworld TOP200”.

Zobacz również:

Źródła danych wykorzystywanych w raporcie

Kluczowe dane, na których bazie powstają zestawienia „Computerworld TOP200”, to przychody firm informatycznych. Zgodnie z Ustawą z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, art. 14 ust. 1., za przychód ze „sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług”. Gromadzenie danych odbywa się przede wszystkim za pośrednictwem ankiety CAWI (ang. Computer-Assisted Web Interview), do której login i hasło otrzymują przedstawiciele firm informatycznych, telekomunikacyjnych oraz operatorów. W przypadku małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) ankietę z zasady wypełniają dyrektorzy, prezesi i członkowie zarządów; w przypadku dużych firm bądź filii zagranicznych koncernów informatycznych – dyrektorzy finansów, kontrolingu bądź szefowie działów marketingu. Ankieta zawiera kilkadziesiąt odpowiednio zdefiniowanych i opisanych pozycji; jej wypełnienie jest podstawowym warunkiem znalezienia się firmy w raporcie „TOP200”.

Nie wszystkie firmy – a zwłaszcza polskie oddziały zagranicznych korporacji ICT – podają wyniki dla rynków lokalnych. W tym przypadku odpowiednie pozycje w konsoli ankietowej uzupełniane są przez redakcję „Computerworld”. W procesie gromadzenia i szacowania brakujących danych redakcję wspiera ośrodek analityczny IDC, siostrzana firma IDG – wydawca magazynów „Computerworld” i „PC World”.

Zgodnie z metodyką „Computerworld TOP200”, redakcja przykłada dużą wagę do odróżnienia przychodów ze sprzedaży produktów i usług IT od przychodów ogółem. Te pierwsze zawierają się w drugich i w większości przedstawianych w raporcie firm pokrywają się ze sobą w stosunku 1:1 (rozróżnienie jest istotne zwłaszcza w stosunku do dystrybutorów). Przychody ogółem to formuła umożliwiająca przedstawienie całokształtu przychodów firmy, nie tylko związanych z informatyką bądź telekomunikacją. Na pozycję firmy w zestawieniu „Największe firmy informatyczne działające w Polsce” (i w pozostałych zestawieniach) przekładają się oczywiście tylko przychody ze sprzedaży produktów i usług IT.

Przy braku pewności co do wysokości przychodów danej firmy regułą stosowaną przez redakcję jest posługiwanie się raczej wartościami zaniżonymi. Przeszacowanie mogłoby zaciemniać obraz koniunktury, w związku z czym przyjmowane wartości cechuje zachowawczość. Stąd także biorą się korekty dotyczące przychodów firm przedstawionych w tabeli głównej, następujące niekiedy już po wydaniu raportu. Uzupełnianie i korekta danych trwa cały rok, a uzupełnione dane umożliwiają lepszą orientację przy realizacji kolejnych edycji raportu.

Różne perspektywy branży ICT

Każda firma pojawiająca się w raporcie „Computerworld TOP200” jest dzięki ankiecie opisana kilkoma lub kilkudziesięcioma parametrami – niezależnie od tego, czy wypełniła ją sama, czy też dane zostały oszacowane po stronie redakcji i IDC. Przygotowanie materiału tabelarycznego to skomplikowany proces analizy i zestawiania danych kilkuset przedsiębiorstw do blisko 60 tabel zgromadzonych w sześciu kategoriach, przedstawiających przychody firm IT w ujęciach: koniunktury, sektorów, do których prowadzą sprzedaż, produktów (działy dotyczące usług, sprzętu i oprogramowania) oraz kategorii specjalnej – telekomunikacji.

Branża IT to dział dotyczący koniunktury sektora teleinformatycznego. Przedstawia tabele dotyczące przychodów firm informatycznych i ich grup kapitałowych, a także wyników finansowych, eksportu, zatrudnienia czy wydatków na R&D.

Rynek IT pokazuje przychody firm IT w perspektywie sektorów gospodarki, do których prowadzą sprzedaż, bez względu na rodzaj oferowanych produktów czy usług. W tym ujęciu sprzedaż np. do sektora medycznego mogą wskazać zarówno firmy tworzące specjalistyczne oprogramowanie typu HIS, jak i te oferujące narzędzia do analityki biznesowej, o ile jako odbiorców wskażą placówki medyczne – prywatne i publiczne.

W ramach tabel sektorowych rozróżniamy także sektory MŚP oraz dużych firm i korporacji. Wpisy w ramach tych pozycji mogą częściowo pokrywać się z wpisami w ramach tabel branżowych. Sprzedaż rozwiązania ERP na rzecz dużego przedsiębiorstwa przemysłowego będzie mogła zostać wykazana zarówno w tabeli sektorowej przemysłu i budownictwa, jak i zestawieniu dotyczącym dużych firm i korporacji.

Usługi IT, Oprogramowanie, Sprzęt IT to działy przedstawiające kategorie produktowe ukazujące przychody firm ICT ze względu na rodzaj sprzedawanych produktów czy oferowanych usług. W odróżnieniu od perspektywy sektorowej w kategoriach produktowych nie bierzemy pod uwagę finalnego odbiorcy czy kontekstu powstania danego rozwiązania. Tabele produktowe nie sumują się w prosty sposób do wartości wskazanej np. w zestawieniu „Najwięksi dostawcy oprogramowania”. Dlaczego? Odpowiem, posługując się przykładem systemu do zarządzania zasobami przedsiębiorstwa. Otóż przychody z własnej marki oprogramowania ERP mogą zostać wykazane w tabelach „Dostawcy oprogramowania” na podstawie licencji własnych, dostawców systemów ERP, a także dostawców usług w chmurze. Analogicznie, przychody firmy ze sprzedaży chmurowej usługi obrony przed atakami DDoS mogą zostać wskazane w ramach ogólnej tabeli dotyczącej usług oraz w zestawieniach szczegółowych, przedstawiających rozwiązania bezpieczeństwa czy usługi w modelu cloud.

Zaletą takiego rozwiązania jest pokazanie szerokiego spektrum zagadnień, przy jednoczesnym braku konieczności wprowadzania sztucznych rozgraniczeń pomiędzy nimi. Precyzyjne wyniki ze sprzedaży określonego rodzaju usług czy rozwiązań IT pokazujemy w zbiorczych tabelach produktowych (otwierających działy kategorii produktowych: „Usługi IT”, „Oprogramowanie”, „Sprzęt”), do których dane wypełniane są oddzielnie w ramach ankiety.

Telekomunikacja została wydzielona jako odrębna kategoria ze względu na specyfikę dostawców, tj. firm działających w branży telekomunikacyjnej. Operatorzy telekomunikacyjni nie są firmami informatycznymi, które klasyfikowane są w pozostałych kategoriach – wliczamy ich jednak do szeroko rozumianej branży teleinformatycznej. Oprócz tabeli operatorów, kategoria „Telekomunikacja” zawiera także zestawienia charakterystyczne dla kategorii sektorowych („Najwięksi dostawcy rozwiązań i usług IT dla sektora telekomunikacyjnego”) oraz produktowych (zestawienie „Najwięksi dostawcy rozwiązań i sprzętu telekomunikacyjnego” obejmuje przychody ze sprzedaży rozwiązań klasy operatorskiej, w tym np. usługi integracji rozwiązań operatorskich, instalacji sieci telekomunikacyjnych, usługi utrzymania sieci operatorów i zarządzania sieciami, rozwiązania klasy BSS/OSS itd.).

„Computerworld TOP200”: pełny obraz branży ICT

W tegorocznym, jubileuszowym 25. zestawieniu „Największe firmy informatyczne działające w Polsce”, znalazła się rekordowa liczba firm: 359, w tym niemal wszystkie duże, liczące się na krajowym rynku przedsiębiorstwa IT.

Liczba uwzględnionych dostawców robi wrażenie tym bardziej, jeśli weźmie się pod uwagę, że sama Grupa Asseco wchłonęła w tym czasie 10 firm – cztery przedsiębiorstwa skupione w grupie kapitałowej Infovide-Matrix oraz kolejne sześć organizacji (ADH-Soft, Centrum Komputerowe ZETO Łódź, Przedsiębiorstwo Informatyki ZETO Bydgoszcz, Combidata Poland, Zakład Usług Informatycznych Otago, Unizeto Technologies), połączonych w spółkę Asseco Data Systems.


TOP 200