Blockchain wkroczył do dokumentów bankowych

KIR zbudował prototypową platformę dla całego sektora bankowego w Polsce. Jej zadaniem będzie dostarczenie usługi online, mającej na celu weryfikację istnienia oraz oryginalności dokumentów, zarówno publicznych jak i prywatnych, opublikowanych przez banki dla użytkowników. Platforma to odpowiedź na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, dotyczący definicji „trwałego nośnika”. To nie jedyny przykład wykorzystania blockchain w bankowości - podmioty tego sektora coraz częściej sięgają po takie rozwiązania.

Fot. IBM

Krajowa Izba Rozliczeniowa, kluczowy podmiot infrastruktury polskiego systemu płatniczego, świadczący kompleksowe usługi rozliczeniowe i dostarczający rozwiązania sektorowi bankowemu i płatniczemu, z sukcesem zakończyła wraz z bankami testy prototypu platformy dla trwałego nośnika w oparciu o ogólnie dostępne rozwiązanie technologiczne blockchain. Pionierski projekt wykorzystujący tę technologię ma zapewnić integralność i niezaprzeczalność dokumentów i komunikacji prowadzonej z klientami. Prototypowy trwały nośnik danych został zaprojektowany w celu ułatwienia bankom dostosowania swoich wewnętrznych systemów do wymagań unijnej dyrektywy 2007/64/WE w sprawie usług płatniczych w ramach rynku wewnętrznego w zakresie komunikacji z klientem, poprzez cyfryzację procesów publikacji, zatwierdzania oraz wyszukiwania dokumentów.

Wdrożenie prototypu rozwiązania zajęło 6 tygodni. Platforma blockchain, zbudowana przez KIR przy wsparciu IBM, jest pierwszą usługą opartą o ogólnie dostępną technologię blockchain. To oprogramowanie typu open source, stworzone w celu rozwijania międzybranżowej technologii blockchain. „Podstawowym zadaniem KIR jest dostarczanie bankom prowadzącym działalność na terenie Polski nowoczesnych technologii, spełniających oczekiwania ich klientów” – powiedział Robert Trętowski, wiceprezes zarządu KIR. – „Jeżeli wdrożenie prototypu trwałego nośnika opartego o rozproszony rejestr przyniesie oczekiwane rezultaty, planujemy rozwinąć ten system do w pełni funkcjonalnego rozwiązania, ułatwiającego spełnienie wymogów zgodności prawnej w obszarze komunikacji

Zobacz również:

z klientem. Wyniki testów wydajnościowych pokazują, że technologia ta jest wystarczająco stabilna, aby sprostać wszelkim wymaganiom biznesowym”.

Projekt wykorzystujący technologię blockchain ma zapewnić integralność i niezaprzeczalność dokumentów i komunikacji prowadzonej między bankami a klientami.

Cyfrowy odcisk palca

W styczniu ubiegłego roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał, że dokumenty dla klienta udostępniane elektronicznie spełniają wymogi „trwałego nośnika”, jeżeli po pierwsze – strona internetowa albo system bankowości elektronicznej pozwalają przechowywać informacje adresowane osobiście do klienta w sposób umożliwiający dostęp do nich w przyszłości, a po drugie – pozwalają na odtworzenie danej informacji w niezmienionej postaci przez odpowiedni okres, właściwy dla tej informacji. Sektor bankowy musiał zareagować. Technologią, która mogła zapewnić dostosowanie się do wymogów regulacyjnych był blockchain.

Prototypowe rozwiązanie trwałego nośnika opartego o tę technologię, zbudowane w KIR przy współpracy z IBM, pozwala na unikalne znakowanie oraz przechowywanie dokumentów w repozytorium utrzymywanym przez bank i/lub KIR, jako zaufana trzecia strona, a wszelkie dokonywane na dokumentach operacje znakowania są zapisywane w rozproszonym rejestrze blockchain w ramach dedykowanych instancji banków uczestniczących w blockchain. Klient z kolei może weryfikować status oraz integralność dokumentu online – system wykona to automatycznie odczytując cyfrowy „odcisk palca” dokumentu i porównując go z listą dokumentów zarejestrowanych w rejestrze blockchain.

Biznes oparty o zaufanie

Jednym z największych wyzwań oraz istotnym czynnikiem warunkującym sukces tego projektu była wydajność platformy opartej o rozwiązanie blockchain – musiała ona zapewnić skalowalną przepustowość oraz szybką obsługę ogromnej ilości dokumentów publikowanych przez banki w bardzo krótkim czasie. Przeprowadzone testy potwierdziły, że platforma, złożona z ośmiu niezależnych węzłów blockchain, jest w stanie w ciągu sekundy przetworzyć publikację 370 dokumentów (prawie 32 miliony dziennie), weryfikować 549 dokumentów (ponad 47 milionów dziennie) oraz pobrać 2439 dokumentów (około 211 milionów dziennie).

Rozproszona architektura infrastruktury sprzętowej i systemowej rozwiązania dla trwałego nośnika oparta o blockchain w wybranej przez KIR technologii, pozwala na zmniejszenie ryzyka cyberataków wymierzonych w komunikację między bankiem a klientem. Treść dokumentów jest podpisywana kryptograficznie, a tożsamość podmiotu publikującego może zostać zapisana w stałym rejestrze.

„Technologia blockchain pozwala na prowadzenie relacji biznesowych opartych na znacznie większym zaufaniu. Współpracując z takimi instytucjami jak KIR i z całym otoczeniem bankowym, IBM pomaga przedsiębiorstwom cyfryzować dokonywane transakcje oraz ulepszać standardy zgodności” – powiedziała Karolina Marzantowicz, IBM Distinguished Engineer. „Podczas pracy z KIR zauważyliśmy, że tradycyjne technologie nie są w stanie zaoferować tak dalece idącej transparentności, a jednocześnie odpowiedniego poziomu prywatności przesyłanych danych”.

BIK też testuje

Platforma KIR to nie jedyny przykład prób zastosowania technologii blockchain w działaniach mających na celu adaptację dyrektywy. Polskie banki zakończyły właśnie testowanie rozwiązania blockchain polskiej firmy Billon w celu wykorzystania tej technologii do przechowywania i przesyłania ważnych dokumentów do klientów. Testy wydajnościowe potwierdziły możliwość przetwarzania 5 milionów dokumentów dziennie. Testy były koordynowane przez Biuro Informacji Kredytowej. Billon i Biuro Informacji Kredytowej podpisały umowę na wdrożenie pilotażowe polskiego rozwiązania blockchain, w całości stworzonego przez zespół firmy Billon (tzw. proof of concept). Do aktywnych testów rozwiązania przyłączyło się kilka polskich banków, oraz kilka następnych w roli obserwatorów, rozpoczynając publikowanie niespersonalizowanych dokumentów. Celem tych działań było sprawdzenie możliwości zapisu i odczytu dokumentów, które od momentu zapisu pozostają przechowywane w strukturze rozproszonej poza kontrolą instytucji publikującej oraz operatora i czas, w jakim rozwiązanie jest w stanie zapisać i udostępnić do odczytu dokumenty.

"Rozwiązanie problemu „trwałego nośnika” w oparciu o systemy blockchain, zaproponowanego przez BIK i Billon, jest dla nas bardzo interesujące" – mówi Jarosław Łojewski, Główny Architekt IT Nest Banku. "Dzięki niemu będziemy mogli w szybszy i prostszy sposób udostępniać naszym klientom aktualizowane dokumenty, np. nowe tabele opłat i prowizji. Z technicznego punktu widzenia rozwiązanie to jest stosunkowo proste we wdrożeniu, tym bardziej, że wykorzystuje posiadane już kanały komunikacji z BIK" – dodaje ekspert.