Administrator - król komputerów

Optymalizacja wykorzystania komputerów pracujących w firmie i minimalizacja kosztów związanych z ich utrzymaniem i świadczeniem wsparcia technicznego dla użytkowników to najważniejsze zagadnienia dla administratorów, odpowiadających za poprawne funkcjonowanie infrastruktury informatycznej.

Optymalizacja wykorzystania komputerów pracujących w firmie i minimalizacja kosztów związanych z ich utrzymaniem i świadczeniem wsparcia technicznego dla użytkowników to najważniejsze zagadnienia dla administratorów, odpowiadających za poprawne funkcjonowanie infrastruktury informatycznej.

Wydaje się, że budowę systemu zarządzania infrastrukturą informatyczną najlepiej jest rozpocząć od opracowania systemu zarządzania komputerami pracującymi w sieci. Zadanie to można bowiem zrealizować znacznie szybciej i taniej niż wdrożenie złożonego systemu zarządzania, takiego jak CA Unicenter, HP OpenView czy Tivoli TME.

Najważniejsze problemy, jakie musi rozwiązać system zarządzania komputerami PC, to inwentaryzacja stacji roboczych i aplikacji, możliwość zdalnej dystrybucji oprogramowania (zarówno systemów operacyjnych, jak i aplikacji), możliwość zdalnego przejęcia kontroli nad oddalonymi stacjami i pełnej ich diagnozy (w celu świadczenia usług wsparcia technicznego). Warto także zadbać, by system zarządzania mógł automatycznie naprawiać uszkodzone instalacje oprogramowania, np. dodawać pojedyncze brakujące pliki bez konieczności reinstalacji aplikacji. Powinien być także wzbogacony o narzędzia umożliwiające ograniczenie swobody użytkownika lub wręcz przygotowanie konfiguracji, w której będzie można uruchamiać tylko kilka niezbędnych do pracy aplikacji.

Novell kontra Microsoft

Najbardziej "naturalnymi" narzędziami do zarządzania sieciami komputerowymi opartymi na systemach NetWare i Windows NT są aplikacje dostarczane przez ich producentów: Novell ManageWise, wzbogacony o technologię ZENworks, i Microsoft Systems Management Server. Nie oznacza to jednak, że wybór aplikacji zarządzających komputerami PC ogranicza się tylko do tych dwu rozwiązań. Narzędzia wspomagające zarządzanie komputerami oferują także firmy produkujące "duże" systemy zarządzania (Hewlett-Packard, Computer Associates), a także firmy niezależne, takie jak Network Associates. Duża grupa firm dostarcza także narzędzia realizujące pewną wycinkową funkcjonalność oferowaną przez większe systemy zarządzania, np. tylko mechanizmy zdalnej kontroli (Norton PcAnywhere, NetOp, Remotely Possible itp.). Ich wdrożenie w całej firmie wymaga jednak dodatkowego nakładu pracy (nie są one zintegrowane z rozwiązaniami, takimi jak ManageWise czy SMS) i zakupu dodatkowych licencji.

Trudno jednoznacznie ocenić, który z pakietów bardziej kwalifikuje się do zarządzania komputerami osobistymi. Zarówno SMS, jak i ManageWise (wraz z ZENworks) oferują zbliżone funkcje, różniąc się jedynie sposobem realizacji zadań. ManageWise i ZENworks w większym stopniu niż produkt firmy z Redmond oparte są na usługach katalogowych, przez co w łatwiejszy sposób mogą wykonywać zdalne instalacje, w których krytyczne jest zdefiniowanie parametrów charakteryzujących użytkowników (przechowywane są one właśnie w ramach usług katalogowych).

Z kolei SMS, szczególnie w najnowszej wersji 2.0, jest lepiej zintegrowany z systemami operacyjnymi Microsoftu i przygotowany do wdrażania najnowszej wersji Windows 2000.

Profesjonalne zarządzanie pomocą

Choć każdy z tych pakietów jest wyposażony w funkcję zdalnej kontroli i pełnej diagnozy środowiska pracy stacji roboczych, to żaden z nich nie oferuje profesjonalnego helpdesku, czyli systemu zarządzania problemami zgłaszanymi przez użytkowników.

System taki umożliwia rejestrację problemów, śledzenie ich wykonania, a następnie tworzenie raportów szczegółowo opisujących sposób, w jaki dany problem rozwiązano. Rozwiązanie takie ma kilka zalet: ułatwia rozliczanie pracowników odpowiedzialnych za obsługę techniczną użytkowników, umożliwia tworzenie bazy technicznej, zawierającej opisy rozwiązań najczęstszych problemów, i gwarantuje, że żadne zgłoszenie nie pozostanie bez odzewu. Integracja takich narzędzi w ramach SMS i ManageWise umożliwiałaby automatyczne tworzenie nowych zgłoszeń problemów, nawet bez interwencji użytkownika. Byłyby one tworzone np. w przypadku wypełnienia dysków twardych stacji roboczych i w każdej innej sytuacji, gdy wskazana jest reakcja administratora.

Braki te można uzupełnić zewnętrznymi aplikacjami, np. niektórymi rozwiązaniami z rodziny Total Service Desk firmy Network Associates. Nie integrują się one jednak tak dobrze z pakietami Microsoftu i Novella jak poszczególne, wchodzące w ich skład, moduły.

Jak ułatwiać sobie życie?

Podstawowym sposobem na ułatwienie życia administratorom jest standaryzacja środowiska pracy - zarówno od strony sprzętowej, jak i aplikacyjnej. Obserwacja jednorodnego środowiska pozwala bowiem wyciągać w miarę ogólne wnioski dotyczące pracy komputerów i ich awaryjności. Przy identycznych zainstalowanych na nich aplikacjach, występujące problemy są powtarzalne, co znacznie ułatwia ich rozwiązywanie. W sieciach niejednorodnych, w których pracują różne wersje systemów operacyjnych i aplikacji biurowych, nawet tak samo objawiające się problemy częściej mogą mieć różne przyczyny.

Coraz częstszym sposobem zapobiegania powstawaniu problemów związanych z pracą komputerów jest także ograniczanie praw korzystających z nich użytkowników. Dzięki mechanizmom wbudowanym w systemy Windows można zabronić użytkownikowi dostępu do panelu sterowania i wszystkich zawartych w nim parametrów konfiguracyjnych, zawęzić zawartość menu Start wyłącznie do niezbędnych aplikacji, a nawet zakazać instalowania aplikacji i swobodnego przeglądania dysków twardych. W ten sam sposób można ustandaryzować wygląd Pulpitu oraz liczbę widocznych na nim ikon. Obsługa mechanizmów takich reguł systemowych jest wbudowana zarówno w Systems Management Server, jak i ManageWise.

Jeśli dodatkowo ustandaryzuje się zestaw aplikacji instalowanych na wszystkich komputerach PC i wymusi przechowywanie profili użytkowników (czyli wszystkich ustawień dotyczących ich środowiska pracy włącznie z wyglądem ich Pulpitów, folderami dokumentów itp.) na serwerach, to uniezależni się w ten sposób użytkowników od stacji roboczych. Dzięki temu, bez względu na to, z której stacji się oni zalogują, zawsze będą mieć dostęp do własnych dokumentów, indywidualnej konfiguracji i niezbędnych aplikacji.

Kolejnym etapem usprawniania pracy, zmniejszającym występowanie problemów na stacjach roboczych, jest instalacja aplikacji biurowych w trybie sieciowym. Wtedy większość plików znajduje się na serwerze, a tylko część z nich (np. konfiguracyjne, takie jak plik NORMAL.DOT aplikacji Microsoft Word) jest przechowywana w profilach użytkowników, które także mogą znajdować się na serwerze. Taka konfiguracja wymaga jednak wydajnej infrastruktury sieciowej (z powodzeniem wystarcza przepustowość 10 Mb/s na każdej ze stacji roboczych z tym, że sieć musi być odpowiednio segmentowana).

Samoleczenie

Pakiet ZENworks firmy Novell jest dotąd jedynym rozwiązaniem, które potrafi "leczyć" uszkodzone aplikacje. Jeśli podczas uruchamiania na stacji roboczej pracującej dotychczas poprawnie aplikacji komputer stwierdzi, że brakuje mu pewnego istotnego pliku (który mógł być przez pomyłkę skasowany przez użytkownika), to automatycznie pobierze go z serwera, na którym jest przechowywana instalacyjna wersja tej aplikacji. Dzięki takiemu rozwiązaniu administrator nie musi nawet diagnozować problemu i reinstalować całej aplikacji - system zarządzania wykona to za niego automatycznie.

Funkcji tej nie oferuje konkurencyjne rozwiązanie Microsoftu. Dopiero w Windows 2000 firma wdroży technologię IntelliMirror, realizującą podobne funkcje.