Oprogramowanie, które zabija

Subskrybuj RSS A A A
30 lipca 2010 9:25
Paweł Krawczyk

Czy rozrusznik serca można zdalnie przeprogramować tak, by wywołał migotanie komór serca u osoby, której go wszczepiono? Wygląda na to, że nie tylko rozruszniki serca ale także mnóstwo innych urządzeń medycznych jest praktycznie całkowicie pozbawione funkcji bezpieczeństwa.

O oprogramowaniu osadzonym w urządzeniach zwykle nie myślimy jak o oprogramowaniu lub milcząco zakładamy, że zawsze jest ono tworzone w jakichś niezwykle wyspecjalizowanych językach do zastosowań krytycznych (SPARK).

Tymczasem okazuje się, że znaczna część tych systemów jest programowana przy użyciu standardowych narzędzi do programowania mikrokontrolerów i poddawana jedynie prostym testom funkcjonalnym. Podobna sytuacja panuje na rynku urządzeń stacjonarnych (np. ultrasonografy), które działają na bazie systemów operacyjnych ogólnego przeznaczenia i często w archaicznych wersjach (np. Windows 2000 czy Windows 3.1), dostarczanych na zasadzie "włącz i zapomnij". Co gorsza, wiele z nich można podłączyć do sieci.

Raport przygotowany przez Software Freedom Law Center ("Software Transparency in Implantable Medical Devices") dokumentuje liczne przypadki wycofywania urządzeń medycznych, w tym także wszczepialnych - rozruszników, pomp insulinowych czy zewnętrznych pomp infuzyjnych, podających leki na przykład w chemioterapii. W latach 2005-2009 amerykańska agencja do spraw leków (FDA) otrzymała prawie 60 tys. zgłoszeń dotyczących nieprawidłowego działania pomp infuzyjnych, w tym także takie, które skutkowały pogorszeniem stanu chorych czy nawet śmiercią.

W tym okresie dopuszczenie do obrotu wycofano dla 87 pomp, z czego 14 zakwalifikowano jako posiadające wady "klasy pierwszej", czyli o "uzasanionym prawdopodobieństwie spowodowania poważnego uszczerbku na zdrowiu lub śmierci".

Jedna z pomp zewnętrznych na przykład błędnie rozpoznawała wciśnięcia klawiszy podczas programowania przez lekarza lub pielęgniarkę, rejestrując wartość podwójnie, co skutkowało np. podaniem pacjentowi dawki studziesięciokrotnie większej (1100 mg zamiast 10 mg).

Raport Software Freedom Law Center (SFLC) zawiera także tezy, z którymi trudno się zgodzić bo używa wymienionych przypadków jako argumentu, że samo zastąpienie systemów komercyjnych oprogramowaniem z otwartym kodem źródłowym poprawi bezpieczeństwo urządzeń medycznych. Niestety, w rzeczywistości nieaktualizowany Linux będzie po 1-2 latach tak samo podatny na ataki jak nieaktualizowany Windows czy dowolny inny system operacyjny ogólnego przeznaczenia.

Rozwiązaniem opisanych przez SFLC problemów jest stosowanie technik tworzenia bezpiecznego oprogramowania do zastosowań krytycznych, w szczególności formalnej weryfikacja poprawności kodu oraz objęcie całego procesu tworzenia oprogramowania metodykami takimi jak SDL.

Oceń artykuł

średnio: 3.8 liczba ocen: 3

Komentarze (11)

pawel.krawczyk

02-08-2010 15:15

Poprawione zgodnie z życzeniem.

~ciekawy

31-07-2010 21:09

Michoo, nie problem. Nie problem też kogoś zadźgać nożem. Jednak nie zakładałbym aż tak ekstremalnych sytuacji. Po prostu chodzi o to, żeby np. podczas kontroli lekarz niechcący go nie przeprogramował. Oczywiście z szyfrowaniem i certyfikatem to dobry pomysł. Jednak urządzenie typu rozrusznik jest naprawdę bardzo proste. Teraz wyobraź sobie, że byłoby tam o wiele więcej elektroniki i co najgorsze o wiele więcej oprogramowania. I nich ci jeden z procesów ma wyciek pamięci z zawiesi całość? Uważam, że przy takich zastosowaniach musi być prosto i bezawaryjnie. A każda dodatkowa linia kodu to kilka potencjalnych wpadek.

~Michoo

31-07-2010 20:37

@ciekawy "nie wyobrażam sobie zmiany firmware rozrusznika serca" Czyli gdy okazuje się że rozrusznik ma wadę i w pewnych sytuacjach może zadziałać nieprawidłowo to kroimy pacjenta zamiast w 1/10 sekundy zainstalować uaktualnienie? Zrobienie tego bezpiecznie by wymagało np architektury z dobrze napisanym szyfrowaniem asymetrycznym - z rozrusznikiem dostajesz certyfikat pozwalający podpisać aktualizację czy też zmianę konfiguracji. "kontrolować wewnętrzny przełącznik poprzez przyłożenie magnesu" A co za problem w tłoku w komunikacji miejskiej przyłożyć na chwilę magnes?

~ciekawy

30-07-2010 18:51

takie urządzenia, szczególnie jak jest do nich dostęp "z zewnątrz" (np. pompa insulinowa) powinny mieć po prostu zworkę lub podobnie działające rozwiązanie które uniemożliwia zmianę ich parametrów. Z rozrusznikiem serca będzie trudniej, ale tu wystarczyło by np. kontrolować wewnętrzny przełącznik poprzez przyłożenie magnesu. Proste rozwiązania, a bez przełączenia nie ma programowania/zmian. Aktualizacja oczywiście odpada, nie wyobrażam sobie zmiany firmware rozrusznika serca, ale zmianę konfiguracji warto zabezpieczyć.

~m

30-07-2010 18:33

@Pawel Nie rozumiesz treści artykułu ani komentarzy. Sam też napisałeś z błędem. A jak tam na koloni...

~Mateusz

30-07-2010 16:40

@Pawel: A "błyskotliwość" autora mogłby polegać na poprawieniu tego zdania w tekście, albo na powstrzymaniu się od odpowiedzi, która jest już tylko "brnięciem" (piszemy dla inżynierów - oni są wyczuleni na takie nielogiczności)

pawel.krawczyk

30-07-2010 15:52

Błyskotliwość części czytelników jest poruszająca, ale artykule jest napisane "na przykład dziesięciokrotnie".

~enkidu

30-07-2010 11:11

tad, jak to sobie wyobrażasz? wycinanie modułu rozrusznika z zalanego, tytanowego korpusu, żeby zrobić aktualizację? nonsens. Urządzenia te i tak pozwalają na wiele - "zdalnie" są zmieniane parametry ich pracy. Że to niebezpieczne? owszem, ale robienie w tym celu kolejnych operacji byłoby dla pacjentów większym zagrożeniem, niż zatrzymanie akcji serca (posiadacze rozruszników są poinstruowani, co robić w takich sytuacjach)

~Gosć

30-07-2010 10:51

To straszne, że SLA nie przewidują dla oszczędności wymiany, przeglądu lub aktualizacji wersji oprogramowania urządzenia (i ewentualnego systemu operacyjnego) a tym bardziej, że dopuszcza się aplikacje i systemy bez zablokowania dostępu do świata zewnętrznego - przecież w połowie lat 90 ubiegłego wieku juz tak robiono z powodzeniem (był brak możliwości włamania na dużym audycie bezpieczeństwa nawet po 10 latach w tym na platformie i narzędziami MS). Wiadomo kasa i czas bo są konkurenci a nie ma takiej kontroli i wymogów (chociaż tu są niezmiernie upierdliwe ale inne).

~Tomek

30-07-2010 10:27

Jeżeli wartość 1100 jest 10 razy większa od 10, to ja jestem 110 razy głupszy od autora tego tekstu..

~Rosiu

30-07-2010 10:25

1100 mg zamiast 10 mg to nie jest "dziesięciokrotnie", tylko 110-krotnie większa dawka.


Najnowsze

MAC, czyli ministerstwo reformowania rządzenia

Premier wspiera lojalnie w kryzysie najbliższego współpracownika, Michała Boniego, przyjmując na siebie atak oburzonych internautów podczas debaty o ACTA.

Nowe, unijne zamówienia publiczne

Komisja Europejska proponuje ważne zmiany prawa wspólnotowego w obszarze zamówień publicznych. Warto im się przyjrzeć bo to jeden z elementów nowej perspektywy finansowej UE. Warto zatem przyjrzeć się owej propozycji bliżej.

Bezpieczeństwo rządowych stron - analiza

Zespół zadaniowy ds. ochrony portali rządowych opublikował wytyczne. Trudno stwierdzić, że to najlepsze rekomendacje, jakie można było przy okazji zaistniałych ataków wypracować.

DEBATA: Kiedy walka polityczna w sieci przemienia się w cyberterroryzm?

Skuteczny atak cybernetyczny przyniesie opłakane skutki dla państwa i gospodarki. Boleśnie się o tym przekonaliśmy, gdy nie można było dostać się na strony internetowe najważniejszych instytucji w Polsce.

Czy MSW chce unieważnienia przetargu na pl.ID?

Rośnie ryzyko całkowitego unieważnienia przetargu na nowe dowody osobiste. Krajowa Izba Odwoławcza odrzuciła odwołanie firmy Sygnity, która nie zgadzała się na wydłużenie o trzy miesiące terminu składania ofert na dostawę blankietów nowych dowodów osobistych. Wydłużenie całego postępowania o trzy miesiące może spowodować skargi uczestniczących w nim firm, a w konsekwencji unieważnienie przetargu.

Garść rad dla roztropnego szefa IT

Trudne czasy w gospodarce to okres, kiedy szczególnego znaczenia nabiera hasło: Jak cię widza, tak cię piszą. Osłabienie rynku przekłada się na oszczędności w przedsiębiorstwie, a oszczędności najłatwiej szukać w działach, które, w opinii zarządu, nie są bezpośrednio związane z prowadzoną działalnością - czyli również w dziale IT.

Sprzeczne wizje e-dowodu

Koncepcja elektronicznego dowodu osobistego powstała w Polsce wiele lat temu. Starsze są koncepcje elektronicznego systemu świadczeń ochrony zdrowia. Mimo to, nadal są w trakcie budowy.

Rekomendacje


Serwisy IDG - Warunki obsługi - Kontakt - Redakcja - Regulamin - O nas - Polityka prywatności - Serwis zgodny z ASME
Reklama - Licencjonowanie treści
Computerworld Polska i Computerworld Polska online są znakami towarowymi IDG Poland SA.
© Copyright 2012 International Data Group Poland S.A. 04-204 Warszawa ul. Jordanowska 12 tel.(+4822)321-78-00 fax(+4822)321-78-88