Precyzyjna umowa o dzieło

Jak prawidłowo uregulować kwestię praw autorskich oraz innych praw i obowiązków między twórcą serwisu internetowego a firmą, która z niego korzysta?

Serwis internetowy jest z punktu widzenia prawa utworem, "przejawem działalności twórczej o indywidualnym charakterze", podlegającym ochronie przewidzianej przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Autor (czy też autorzy) serwisu mają w konsekwencji prawny status "twórców", a ich uprawnienia w stosunku do stworzonego przez siebie dzieła przysługują im od momentu utrwalenia oryginalnego pomysłu na serwis, i to niezależnie od spełnienia jakichkolwiek formalności. Treść owych praw jest dwojaka. Autorskie prawa osobiste (z mocy przepisów wyłączone spod obrotu, czyli niezbywalne) chronią osobistą więź twórcy z utworem, są tak zwanym "prawem do autorstwa", do oznaczenia utworu nazwiskiem albo aliasem autora, do ochrony integralności i nienaruszalności dzieła. Autorskie prawa majątkowe, z kolei, stanowią kompleks przysługujących twórcy uprawnień do korzystania z utworu i rozporządzania nim. Prawa te mogą przejść - i przechodzą na inne osoby na podstawie umowy.

Tylko w formie pisemnej

Każda umowa, w której zawarto postanowienia o przeniesieniu autorskich praw majątkowych, a więc także umowa o wykonanie serwisu internetowego, wymaga zachowania formy pisemnej, i to pod rygorem nieważności uzgodnień. Nie wystarczy sam fakt dokonania

(i sfinalizowania) między zamawiającym a wykonawcą ustaleń w kluczowych sprawach, nawet jeżeli negocjacje prowadzono drogą mailową i obie strony posiadają bogate dossier, każda we własnej skrzynce e-mail. Niestety, do czasu upowszechnienia się bezpiecznego podpisu elektronicznego, jedyną dopuszczalną formą zawarcia umowy o wykonanie serwisu internetowego jest forma pisemna.

A co w umowie? Przede wszystkim, tak precyzyjne jak to tylko możliwe określenie zakresu prac, do których zobowiązuje się twórca (czy twórcy) serwisu. Musi się w niej znaleźć, w miarę możliwości, szczegółowy opis czynności, do których zobowiązuje się wykonawca serwisu. Zminimalizuje to ryzyko ewentualnego konfliktu w trakcie realizacji prac, co do ich niezbędnego zakresu. Dla osiągnięcia optymalnego z punktu widzenia obu stron efektu warto w realizację prac włączyć zamawiającego. Niech "opracowanie koncepcji serwisu" odbędzie się we współpracy z zamawiającym, niech "wykonanie struktury serwisu i projektu funkcjonalnego stron serwisu" zakończy się odbiorem (w zakreślonym w umowie terminie) przez zamawiającego serwis, niech wreszcie "stworzenie projektów graficznych" odbywa się na bazie materiałów, treści albo wytycznych zamawiającego.

Obowiązki zamawiającego

Skoro serwis ma być wizytówką zamawiającego, albo wręcz platformą do prowadzenia przez niego biznesu, warto, aby tak w szczegółach natury estetycznej czy wizualnej, jak i w funkcjonalnościach w najbardziej kompletny sposób odzwierciedlał on oczekiwania zlecającego. Umowa winna przewidywać zobowiązanie zlecającego do przekazania wykonawcy wszelkich niezbędnych z punktu widzenia realizacji prac materiałów, w tym jego logo, znaków towarowych, grafik czy wizualizacji graficznych, jeżeli firma zamawiającego posługuje się ustalonym układem kompozycyjnym, kolorystyką czy szablonami.