Trudne związki

Niska jakość badań naukowych, problemy organizacyjne i wątpliwości prawne nie sprzyjają współpracy polskich uczelni technicznych z biznesem informatycznym. Kooperacja ogranicza się z reguły do szkoleń i praktyk organizowanych dla studentów przez firmy z branży IT.

Współpraca uczelni z biznesem to fundament nowoczesnej gospodarki. Niby oczywistość, a jednak ze świecą można w Polsce szukać takich przedsięwzięć jak amerykańskie Cisco Research Center. To szeroko zakrojona platforma współpracy inżynierów Cisco z przedstawicielami środowiska naukowego, w ramach której Cisco organizuje dla swoich pracowników wystąpienia osobistości świata nauki i warsztaty, a także funduje stypendia dla naukowców pracujących nad projektami, które znajdują się w obszarze zainteresowań firmy. Na wsparcie mogą liczyć na przykład badania z zakresu bezpieczeństwa danych, rozwiązań mobilnych czy rozpoznawania mowy i automatyzacji tłumaczeń. Co ciekawe, Cisco nie ogranicza się wyłącznie do kwestii czysto technologicznych i zainteresowane jest też projektami z zakresu nauk humanistycznych, badającymi wzajemne oddziaływanie między technologią i sferą kultury czy ekonomii.

Profesor Cezary Orłowski z Zakładu Zarządzania Technologiami Informatycznymi Politechniki Gdańskiej nie ma wątpliwości, że w Polsce zakres współpracy uczelni z biznesem wciąż pozostawia sporo do życzenia. "Chociaż staramy się nie tylko kształcić studentów, ale i nawiązywać relacje z firmami, to efekty nie są satysfakcjonujące, bo przedsiębiorcy wciąż nie są przekonani, że mogą odnieść wymierne korzyści ze współpracy ze środowiskiem naukowym" - wyjaśnia.

Co prawda, wstąpienie Polski do Unii Europejskiej i związany z tym dostęp do funduszy na wspieranie działań proinnowacyjnych dały impuls do rozwoju takich instytucji jak Wrocławskie Centrum Transferu Technologii (WCTT), ale to właściwie wciąż praca u podstaw, o czym przekonują tytuły projektów realizowanych przez WCTT typu "Podniesienie świadomości potrzeby komercjalizacji wyników badań naukowych" czy cykl szkoleń dla pracowników naukowych pod nazwą "Wrocławska Akademia Transferu Technologii".

Wciąż rzadko słychać o tak ambitnych wyzwaniach, jak współpraca prof. Witolda Słówko (Politechnika Wrocławska) z niemieckim laboratorium firmy Carl Zeiss nad metodami detekcji i komputerowego przetwarzania obrazów w skaningowej mikroskopii elektronowej.

Nauczyciele biznesu

Współpraca biznesu z uczelniami ma, w gruncie rzeczy, charakter jednokierunkowy. Firmy chętnie oferują studentom dostęp do swoich produktów czy usług, licząc na to, że także w swojej przyszłej pracy będą korzystać z zaproponowanych rozwiązań. Mniej chętnie korzystają za to z rozwiązań, nad którymi pracują polscy naukowcy. Przykładem może być tu program EMC Academic Alliance, który od 2006 r. funkcjonuje na ponad 260 uczelniach na świecie, w tym na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim. Studentom kierunków technicznych oferuje on kursy z zakresu zarządzania i przechowywania informacji oraz możliwość otrzymania wydawanego przez firmę certyfikatu. "Dzięki temu studenci mogą udokumentować swoje umiejętności podczas poszukiwania zatrudnienia, zyskują też dostęp do kolejnych szkoleń z zakresu zarządzania informacją" - mówi Karina Kowalewska, odpowiedzialna za projekt w EMC. "Nasze kursy mają na celu kształcenie specjalistów, których obecnie brakuje w branży IT" - dodaje.

Z kolei polski oddział Cisco stawia zarówno na podnoszenie umiejętności technicznych studentów (Networking Academy), jak i biznesowych (Instytut Przedsiębiorczości, który we współpracy z Uniwersytetem Ekonomicznym w Poznaniu i Fundacją Edukacji Ekonomicznej oferuje szkolenia dla małych i średnich firm). Tak jak EMC, Cisco podkreśla przede wszystkim praktyczny aspekt tego rodzaju współpracy. "Cisco Networking Academy umożliwia uczestnikom dostęp do nowoczesnego sprzętu oraz zdobycie cenionych na rynku pracy kompetencji" - mówi odpowiedzialna za program Anna Czacharowska-Rybkowska przypominając, że certyfikaty Cisco cieszą się uznaniem branży IT.

Przykłady tego typu kooperacji można mnożyć, trudniej jednak znaleźć firmy, które zdecydowałyby się na szerszy zakres współpracy z nauką. Dwustronne relacje z Zachodniopomorskim Uniwersytetem Technologicznym (ZUT) buduje na przykład BLStream - fińska firma oferująca między innymi rozwiązania mobilne dla operatorów telekomunikacyjnych. Oczywiście i w tym przypadku duże znaczenie ma budowanie wizerunku wśród studentów.