Biblioteka wielka jak świat

Subskrybuj RSS A A A
15 września 2009
Piotr Rutkowski

Kiedy wejdziesz do czytelni biblioteki uniwersyteckiej lub narodowej, w żadnym kraju nie zażądają, byś czytając płacił za prawa autorskie. Wydawnictwa przesyłają bibliotekom egzemplarze okazowe nowych książek. Ale dla wydawców działających w tradycyjnym modelu rynku, Internet to tylko kolejny kanał sprzedaży. Chcesz czytać - płać.



Stanowisko członków Komisji Europejskiej jest jednak w tej sprawie niejednolite. Komisarz Viviane Reding widzi w Google Book modelowy przykład partnerstwa publiczno-prywatnego dla rozwoju społeczeństwa informacyjnego, chwaląc przy tym porozumienie bibliotek francuskich i włoskich w sprawie cyfryzacji ich zasobów i udostępniania za pośrednictwem Google Book. Ale pochodzący z Irlandii Komisarz Charlie McCreevy, odpowiadający za rynek wewnętrzny i usługi wezwał Google na 7 września do Brukseli na przesłuchanie. Opinie poszczególnych państw członkowskich są jak na razie bardzo różne.

Komisja Europejska, która od kilku lat patronuje projektowi Europeana - europejskiej bibliotece cyfrowej, podsumowała dotychczasowe postępy i 28 sierpnia ogłosiła publiczne konsultacje w sprawie sposobów usunięcia przeszkód wynikających z różnic w podejściu do ochrony praw autorskich. Od uruchomienia w listopadzie 2008 roku portalu www.europeana.eu, za jego pośrednictwem można uzyskać dostęp do 4,6 mln książek, gazet, fotografii, fragmentów filmów, ale to tylko 5% wszystkich dotąd zcyfryzowanych w Europie książek. Najwięcej, bo 47% książek w tej bibliotece pochodzi z Francji, 15,4% z Niemiec, a tylko 0,3% z Polski. Zdecydowana większość to książki należące do tzw. domeny publicznej, czyli nie chronione.

Powolne prawo

Niestety nie ma na razie w zasobach Europeana książek, których nakłady wygasły lub tzw. dzieła "osierocone", do których praw nie da się łatwo ustalić. Stanowią one większość europejskich zasobów bibliotecznych, a ich udostępnienie blokują rozmaite ?kruczki? prawne w niektórych krajach. W systemie licencjonowania występują ponadto znaczne różnice.

Obecnie w większości państw europejskich i w Stanach Zjednoczonych prawa autorskie wygasają 70 lat po śmierci autora, ale jak zauważa komunikat Komisji opublikowany przy okazji ogłoszonych konsultacji w USA do domeny publicznej wchodzą też wszystkie książki opublikowane przez rokiem 1923. W związku z tym w amerykańskich bibliotekach cyfrowych można czytać książki europejskie, które w wielu państwach europejskich są nieobecne.

Inną ciekawą kwestią jest podejście do opłat za udostępnianie książek, które pochodzą z zasobów bibliotek finansowanych ze środków publicznych. W tym przypadku należałoby stosować konsekwentnie zasadę obowiązującą w promowanej zasadzie Prawa europejskiego, która stanowi, że jeżeli informację pozyskano z wykorzystaniem środków publicznych, to nie powinno się pobierać opłaty za jej ponowne wykorzystanie. Ta zasada zapisana w dyrektywie usługowej jest w Polsce nadal nie wdrożona, o czym można się przekonać w kontaktach z wieloma instytucjami publicznymi.

Oceń artykuł

średnio: 0 liczba ocen: 0
« wstecz 1  2 

Komentarze (0)

Najnowsze

Państwo do konsolidacji

Obywatele uważają administrację publiczną za jeden organizm. W rzeczywistości jest to kilka tysięcy oddzielnych struktur, obrosłych biurokratycznymi naroślami. Czy można zracjonalizować działanie państwa? Jak w tym może pomóc informatyka?

Zarządzanie po japońsku

W praktyce przemysłowej wypracowano szereg skutecznych metod zarządzania. Wiele powstało w Japonii. Dlaczego, mimo ich efektywności, nie zawsze są stosowane w biznesie?

e-Sąd z odsieczą sprawiedliwości

Polski wymiar sprawiedliwości postrzegany jest jako skostniały i opieszały. Tymczasem kolejne e-usługi udostępniane przez Ministerstwo Sprawiedliwości ułatwiają życie przedsiębiorcom i usprawniają pracę sądów.

e-Zdrowie w Polsce i na świecie

Projekty informatyzacji służby zdrowia realizowane są na świecie z różnym powodzeniem. Skąd Polska mogłaby czerpać wzorce? A może jesteśmy skazani na własne rozwiązania?

Raport Państwo 2.0, czyli nowa wizja informatyzacji państwa

Michał Boni, minister administracji i cyfryzacji, zaprezentował raport "Polska 2.0. Nowy start dla e-administracji". Przedstawia on informacje na temat stanu realizacji projektów będących w gestii nowo utworzonego ministerstwa oraz prezentuje kierunki dalszych działań związanych z informatyzacją i cyfryzacją administracji publicznej w naszym kraju.

Cyberprzestępcy podążają za użytkownikami

Już dwie na trzy polskie firmy odnotowały ataki lub awarie, które spowodowały spadek produkcji. Co trzecia firma utraciła dane. Liczba takich przypadków będzie rosła, bo hakerzy biorą na cel najbardziej masowe technologie. Szybko reagują też na zmiany w firmowej architekturze.

Jak zaplanować karierę w branży IT

Doświadczenia łączone na różnych stanowiskach w firmach o odmiennych profilach są szczególnie cenione przez pracodawców. Dlatego warto głęboko przeanalizować możliwości rozwoju kariery, które obecnie stwarza rynek IT.

Rekomendacje



Serwisy IDG - Warunki obsługi - Kontakt - Redakcja - Regulamin - O nas - Polityka prywatności - Serwis zgodny z ASME
Reklama - Licencjonowanie treści - Prenumerata: Computerworld, Networld, PC World
Computerworld Polska i Computerworld Polska online są znakami towarowymi IDG Poland SA.
© Copyright 2012 International Data Group Poland S.A. 04-204 Warszawa ul. Jordanowska 12 tel.(+4822)321-78-00 fax(+4822)321-78-88