Open source realną alternatywą

Przykłady wdrożeń oprogramowania o otwartym kodzie - nie tylko w zagranicznych instytucjach, ale również polskich przedsiębiorstwach - pokazują, że rozwiązania open source mogą przynosić istotne oszczędności.

Jeszcze inne oszczędności wynikają ze stosowania oprogramowania open source w wiedeńskich instytucjach publicznych. Stolicę Austrii z otwartym oprogramowaniem łączą nie tylko wieloletnie tradycje. Jak zapewnia Peter Pfläging, główny architekt IT miasta Wiednia, sami urzędnicy mogą decydować czy chcą korzystać z oprogramowania open source. Przykładowo, na większości komputerów, którymi administrują miejskie służby IT, oprogramowanie Open Office jest instalowane obok Microsoft Office. "Jeśli użytkownicy sami przekonają się do aplikacji open source i poznają je na własną rękę, to dział IT oszczędzi na szkoleniach, a w dalszej perspektywie na licencjach" - mówi Peter Pfläging. Według niego, część stacji roboczych (ok. 5%) wykorzystywanych przez władze miejskie różnego szczebla, pracuje pod kontrolą autorskiego systemu WIENUX.

2000 sklepów pod Linuxem

Ciekawym przykładem polskiego wdrożenia oprogramowania open source jest sieć sklepów Żabka. Według przedstawicieli firmy, jest to obecnie największe w Polsce tego typu wdrożenie oparte na komercyjnej platformie linuxowej. Scentralizowany system zarządzania stworzono w oparciu o platformę Novell SuSE Linux Enterprise Server 10 oraz dostosowaną do specyficznych wymagań firmy, polską dystrybucję Linuksa - PLD. Przyczyną wdrożenia tego typu platformy była potrzeba posiadania centralnego systemu zarządzania rozproszonym środowiskiem sieci ok. 2000 placówek handlowych.

"Dzięki temu jesteśmy przygotowani na rozbudowę i szybkie uruchamianie kolejnych, stale przybywających sklepów" - mówi Maciej Kląskała, dyrektor Departamentu Informatyki w Żabce. Decyzja o zmianie środowiska IT zapadła na początku 2006 r. Wtedy też rozpoczęły się prace projektowe w celu opracowania założeń nowego systemu oraz zaplanowania migracji ze środowiska opartego na platformie DOS. O wyborze komercyjnego systemu Linux zadecydowała m.in. konieczność zapewnienia skutecznego wsparcia technicznego dla sklepów w całym kraju. Drugim powodem była gwarancja współpracy Windows i SuSE.

Pilotażowe wdrożenie w jednym ze sklepów Żabka przeprowadzono w grudniu 2006 r. Niedługo później nowy system uruchomiono w czterech kolejnych placówkach. Adaptację masową rozpoczęto we wrześniu 2007 r. Zarządzanie procesem zlecono firmie zewnętrznej, zaś samej migracji systemów dokonywali podwykonawcy, którzy odwiedzali poszczególne sklepy. "Z uwagi na zapewnienie ciągłości działania sklepów migracje były dokonywane w nocy. System był instalowany centralnie i wysyłany do sklepu. Na miejscu serwisanci dokonywali operacji niezbędnych do uruchomienia sklepu o godzinie szóstej rano" - mówi Maciej Kląskała. We wdrożeniu aktywny udział brali również konsultanci z Novell Polska. Na potrzeby Żabki opracowano specjalny mechanizm wykorzystujący ZENworks Linux Management i moduł AutoYaST z serwera SUSE Linux. Dzięki niemu, w oparciu o usługi PXE można zdalnie obsługiwać proces aktualizacji oprogramowania. Według przedstawicieli Novella, takie rozwiązanie było konieczne m.in. ze względu na skalę wdrożenia i stosunkowo krótki czas na jego realizację.

Maciej Kląskała przyznaje, że jednym z największych problemów związanych z wdrożeniem było sprostanie wymaganiom użytkowników oraz przeprowadzenie szkoleń związanych z tak szerokim zakresem zmian. Łącznie ze środowiska IT Żabki korzysta 2000 osób. Złożone okazały się również działania związane ze zmianą sprzętowej warstwy infrastruktury IT. "W fazie planowania projektu nie zakładaliśmy masowej wymiany sprzętu. Nowy sprzęt trafił do pierwszych 100 sklepów, a później następowała rotacja. Jednostki, które nadawały się do dalszej eksploatacji były przygotowywane w Centrum Logistycznym i trafiały do następnych sklepów" - mówi Maciej Kląskała. Komputery wymieniano we wszystkich oddziałach, co wiązało się ze złożonymi działaniami logistycznymi.