Nauka potrzebuje więcej mocy

Zainteresowanie wykorzystaniem mocy obliczeniowych komputerów wśród polskich badaczy jest tak duże, że naukowcy czekają na wykonanie obliczeń w kolejkach.

Dla doświadczonych i początkujących

Do efektywnego wykorzystania mocy obliczeniowych w ośrodkach akademickich potrzebna jest też dobra przepustowość łączy internetowych. Dostęp do maszyn dużej mocy jest dzisiaj tylko poprzez sieć. Obliczenia można robić z domu czy z innego miasta. Po przyznaniu tzw. grantu obliczeniowego, użytkownik dostaje specjalne konto, za pomocą którego może korzystać z przydzielonych mu zasobów.

To wymaga odpowiedniego przygotowania użytkowników do pracy. W centrach superkomputerowych prowadzone są kursy i szkolenia prezentujące możliwości maszyn oraz zasady ich wykorzystania. Wiele aplikacji jest już jednak tak oczywistych i znanych specjalistom z poszczególnych dziedzin, że czasami to właśnie oni występują z różnymi propozycjami czy pomysłami wobec zespołów centrów.

Naukowcy wykonujący często obliczenia dla swoich prac badawczych, głównie fizycy i chemicy, są na tyle biegli w posługiwaniu się infrastrukturą centrów superkomputerowych, że nie stanowi to dla nich żadnego problemu. Ci, którzy takiej biegłości jeszcze nie nabyli, mogą liczyć na pomoc ze strony pracowników odpowiedzialnych za obsługę superkomputerów.

Ułatwieniem mają być też specjalne interfejsy służące do komunikowania się z zasobami komputerowymi dla nauki. W ramach projektu BeesyCluster na Wydziale Elektroniki, Telekomunikacji i Informatyki Politechniki Gdańskiej powstał portal dostępowy do sieci klastrów, superkomputerów i komputerów PC. "Nie wszyscy użytkownicy potrafią sobie poradzić z obsługą potrzebnych im do pracy naukowej systemów i rozwiązań. Naszym celem było stworzenie interfejsu, który byłby łatwy w użyciu, umożliwiał korzystanie z mocy obliczeniowych osobom niedoświadczonym" - wyjaśnia dr inż. Paweł Czarnul, kierownik projektu BeesyCluster.

Tradycyjnie uruchomienie zasobów klastrowych odbywa się za pomocą linii poleceń. Trzeba wiedzieć, jak to zrobić. W rozwiązaniu proponowanym przez naukowców z Politechniki Gdańskiej można zarządzać zasobami klastra m.in. poprzez proste przeciąganie myszką odpowiednich ikon lub oznaczeń w przeglądarce internetowej. "Nasze rozwiązanie ma też wiele innych funkcji. Można np. swoje aplikacje publikować jako usługi dostępne dla innych, można tworzyć grupy robocze współpracujące przy jednym projekcie, prowadzić graficzne sesje z klastrami" - mówi Paweł Czarnul. BeesyCluster udostępnia swoje usługi poprzez strony WWW, a także w formie Web Services.

Bez biznesu

Działające w naszym kraju centra superkomputerowe skłonne byłyby świadczyć usługi dla sektora biznesowego. Gdyby było zainteresowanie ze strony użytkownika komercyjnego, mogłyby tak przeorganizować swoją działalność, by udostępnić część posiadanych mocy na zasadach rynkowych. Na razie jednak takiego zainteresowania w ogóle nie ma.

Mścisław Nakonieczny z TASK-u przyznaje, że dwa czy trzy razy dostali zlecenie od firmy prywatnej na policzenie zanieczyszczeń. I to wszystko. Jacek Niwicki z Cyfronetu mówi, że sporadycznie zdarzają się zapytania spoza środowiska naukowego, ale zazwyczaj chodzi o bardzo małe zadania (na pół godziny liczenia). Wówczas nie opłaca się kupować nowej licencji, a prace naukowe wykonywane są na specjalnych licencjach akademickich.

W takiej sytuacji najbliżej praktycznych zastosowań są wciąż projekty badawcze związane z pracami meteorologicznymi, modelowaniem leków czy zadaniami o charakterze inżynieryjnym.